معاون وزیر خارجه آمریکا طی یادداشتی تاکید کرد سیاست افزایش فشار بر ایران جواب نمی دهد و جمهوری اسلامی حاضر به تسلیم شدن نیست و لذا توافق با آن بهترین راه حل موجود برای آمریکاست.
محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران بعد از ورود به وین درجمع خبرنگاران گفت:با هدف رسیدن به یک توافق که منافع و حقوق مردم ایران در آن رعایت شده و برای همه دنیا توافق خوبی باشد، به وین آمدهایم.
ظریف در گفتوگو با خبرگزاری صداو سیما در وین افزود: مطمئن هستیم که اگر طرف مقابل آمادگی این را داشته باشد که حقوق مردم ایران را به رسمیت بشناسد، وظایف خودش را انجام دهد، یعنی تحریمها را بردارد و همزمان با اقدامات ایران، اقدامات خودش را انجام دهد و زیاده خواهی نکند، حتماً به یک توافقی میرسیم که به نفع همه خواهد بود.وی با بیان اینکه ما با این دید به وین آمدهایم، گفت: البته زمان مهم نیست و تنها رسیدن به توافق خوب مهم است و اینکه به یک نتیجه مناسب برسیم.
ظریف و همتای آمریکائی اش بعد از ظهر دیروز به وقت تهران مذاکرات خود را آغاز کردند و دور دوم این مذاکرات نیز شامگاه برگزار شد. جان کری و محمد جواد ظریف پیش از اولین دیدار به جمع خبرنگاران آمده و چند جملهای در مورد روند مذاکرات صحبت کردند.
کری با بیان اینکه نسبت به توافق هستهای با ایران امیدوار است، گفت با این حال «کار سخت زیادی پیش رو داریم. مسائل بسیار دشواری باقی مانده است. فکر میکنم که همه میخواهند وارد این تلاش آخر شوند تا ببینند که آیا توافق امکانپذیر است یا نه.»
وی افزود: «فکر میکنم همه میخواهند شاهد توافق باشند، اما ما باید روی موضوعات بسیار دشواری کار کنیم.»
در ادامه ظریف به صحبت پرداخت و گفت: «موافقم، البته شاید نه در مورد موضوعات، بلکه در این رابطه که لازم است سخت تلاش کنیم تا بتوانیم پیشرفت کرده و به جلو حرکت کنیم.»
وزیر امور خارجه افزود: «مصمم هستیم که هرآنچه لازم است برای ممکن کردن این امر مهم، انجام دهیم، اما این بستگی به موضوعات متعددی دارد و میخواهیم روی آنها کار کنیم.»
لوران فابیوس وزیرخارجه فرانسه هم روز گذشته به وین رفت و به مذاکرات هسته ای پیوست. فابیوس شب گذشته با جان کری دیدار و گفت و گو کرد. فابیوس در بدو ورود و در جمع خبرنگاران حاضر در محل مذاکرات با ابراز امیدواری نسبت به حصول توافقی مستحکم، خاطرنشان کرد: این توافق نیازمند سه شرط است. اول راستی آزمایی مبنی بر اینکه اگر لازم باشد ایران اجازه دسترسی به تأسیسات نظامیاش را بدهد، دوم پذیرفتن محدودیت زمان دار در زمینه تحقیق و توسعه و سوم اینکه نظام بازگشت سریع تحریمها وجود داشته باشد، به این معنا که اگر ایران توافق نهایی را نقض کرد، تحریمها به سرعت بازگردد.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم با حضور ناگهانیاش در مذاکرات جاری در هتل پله کوبورگ همه را غافلگیر کرد البته بعدا عنوان شد که او برای دیدار با وزرای خارجه آمریکا و فرانسه به محل مذاکرات آمده است.
ایران تسلیم شدنی نیست
در همین حال معاون وزیر خارجه آمریکا با بیان اینکه در حال حاضر فرصتی بیسابقه برای حصول توافق هستهای با ایران وجود دارد، گفت: تحریمهای بیشتر علیه ایران، واشنگتن را منزوی کرده و رژیم تحریمها را نابود میکند.
به گزارش فارس، بلینکن که در نشستی به میزبانی اندیشکده مرکز امنیت آمریکایی جدید صحبت میکرد، در مورد مذاکرات گفت: «ما به توافقی موقت با ایران دست یافتیم که برنامه هستهای ایران را در جا نگه داشت و بخشهایی از آن را به عقب بازگرداند.»
او همچنین تأکید که در توافق هستهای با ایران، «اغلب تحریمهای ایران تعلیق شده و پایان نمییابند» و در صورتی که ایران تعهدات خود را نقض کند، میتوان بلافاصله آنها را بازگرداند.
بلینکن با تکرار این جمله که گزینهای بهتر از دیپلماسی و توافقی بر مبنای چارچوب مشخصشده در شهر لوزان سوئیس وجود ندارد، گفت: کاخ سفید هر توافقی با ایران را برای مردم آمریکا و کنگره تشریح کرده و اجازه میدهد این توافق مورد مداقه و موشکافی قرار گیرد. وی افزود: «ما توافق نمیکنیم که در این موشکافی شکست بخورد.»
او سپس به کسانی که ممکن است برای تشدید تحریمهای ایران تلاش کنند نیز گفت: این تصور که ایران با افزایش فشارها تسلیم میشود، «سادهانگارانه» است چراکه این کشور جنگی طولانی را گذرانده و در تمام سالهای گذشته با وجود تحریمها، توانسته شمار سانتریفیوژهای خود را از چند صد دستگاه، به نزدیک 20000 دستگاه برساند.
بلینکن تأکید کرد: در صورتی که تحریمهای تازهای علیه ایران وضع شود، اتحاد شکلگرفته از بین رفته و این بار «به جای ایران، این ایالات متحده خواهد بود که منزوی میشود و رژیم تحریمها نیز از میان میرود.»
او سپس تصریح کرد که حتی پس از توافق هستهای با ایران، واشنگتن به فشار به تهران بر سر مسائلی چون حقوق بشر و همچنین حمایت تهران از گروههای مقاومت ادامه میدهد.
جهش نهایی در مذاکرات هستهای با ایران؛
توافق درباره همه چیز یا هیچچیز
یک روزنامه اتریشی نوشت که مذاکرات هستهای در حالی ادامه دارد که با نزدیک شدن پایان مدت زمان مقرر مشخص میشود که آیا ایران و ۶ کشور درباره همه چیز توافق میکنند یا در هیچ مورد به توافق نخواهند رسید. روزنامه اتریشی «کوریر» که این مطلب را با عنوان «جهش نهایی در مذاکرات هستهای ایران» تیتر کرد در این مورد نوشت که با وجود اعمال فشارهای شدید علیه برنامه هستهای ایران مذاکرات تا زمان پایان مورد انتظار در جریان است و مشخص میشود که درباره همهچیز توافق میشود یا درباره هیچ چیزی توافق نخواهد شد.
صدور مجوز دسترسیهای مد نظر آژانس،
از مصاحبه با دانشمندان هم مهمتر است
پایگاه خبری «مککلاچی» در مصاحبه با گروهی از کارشناسان آمریکایی به مذاکرهکنندگان این کشور توصیه کرده است در گفتوگوهای هستهای از شرط دسترسی به تمامی اماکن مورد نظر، عقبنشینی نکنند.
پایگاه خبری «مککلاچی» روز جمعه در گزارشی با موضوع مذاکرات هستهای ایران و گروه موسوم به 1+5، به مسئله گستره بازرسیها در ایران پرداخته و نوشته است که واشنگتن نباید از مسئله دسترسی به هر مکان، عقبنشینی نماید.
کارشناسان آمریکایی در این رابطه با مسئله بازرسی از پارچین اشاره کرده و گفتهاند که بعید است آژانس بینالمللی انرژی اتمی از دسترسی به این سایت نظامی اطلاعات چندانی به دست آورد، اما همین بازدید میتواند سابقهای باشد که راه را برای بازرسیهای مشابه از سایتهای دیگر باز کند.
همچنین «ریچارد نفیو» هم که تا سال گذشته عضو تیم مذاکرهکننده آمریکایی بود، میگوید دسترسی به سایتهای مشکوک از دید آژانس، حتی از مصاحبه با دانشمندان نیز مهمتر است، زیرا به ادعای وی، این افراد نهایتا هرگونه کار و تحقیق بر روی جنبههای نظامی را رد میکنند.
وی در پایان با مقایسه ابعاد احتمالی با بازرسیها، به مککلاچی گفته است که دسترسی به اماکن مورد نظر، از مسئله سابقه برنامه ایران نیز مهمتر است. نفیو در این رابطه گفته است: «فکر نمیکنم اگر آژانس بتواند به جاهایی که میتواند برود، این جنبه (ابعاد احتمالی) چندان حائز اهمیت باشد.»
مذاکرات ایران وارد نقطه حساس شده
سخنگوی وزارت خارجه چین در کنفرانس خبری در جمع خبرنگاران گفت که «امکان حصول توافق جامع وجود دارد اگر همه طرفها دغدغه حرکت به سمت هدف مشترک را داشته باشند».
سخنگوی دستگاه دیپلماسی چین به سوالات درباره مذاکرات هستهای ایران پاسخ داد و حصول توافق نهایی را ممکن دانست.
«لیو کانگ» سخنگوی وزارت خارجه چین در کنفرانس خبری در جمع خبرنگاران در پکن گفت: «مذاکرات هستهای ایران و گروه 5+1 وارد نقطه نهایی و حساس شده است».
تاسیسات نظامی سپاه باید بازدید شود
برخی صاحبمنصبان اسبق آمریکا و کارشناسان کنونی این کشور در یادداشتی خاطرنشان کردند دولت آمریکا تا رسیدن به یک توافق خوب با ایران و کسب امتیازهای لازم باید در مذاکرات حاضر باشد.
به گزارش فارس،جمعی از کارشناسان و مقامهای اسبق آمریکا دریادداشتی که در اندیشکده خاورمیانه واشنگتن منتشر شد، پیرامون چگونگی رسیدن توافق خوب با ایران مدعی شدند که توافق باید محدودیتی شدید را بر سانتریفیوژهای طرح توسعه و تحقیق ایران ایجاد کند و مانع از ارتقای فنی سریع و گسترش آنها در بازه زمانی 10 ساله شود.
«پاتریک کلاسون»،«رابرت اینهورن»،«نورمن ایسون»،«استفان هادلی»،«اولی هینونن»،جیمز جفری»، «جوزف لیبرمن»، «دنیس راس» و برخی دیگر از جمله چهرههای مطرح و سرشناسی بودند که این یادداشت را نوشتهاند.
به زعم نویسندگان این یادداشت، موارد ذیل از جمله موضوعاتی هستند که یک توافق خوب هستهای با ایران را باید شامل شوند و عبارتند از: بازرسان آژانس بینالمللی هستهای باید به موقع و به طور موثری به هر مکان در ایران دسترسی داشته باشند و ضرورت دارد از تاسیسات نظامی سپاه پاسداران ایران و دیگر تاسیسات حساس این کشور بازدید صورت گیرد.
قبل از معافیت های تحریمی، بازرسان آژانس بینالمللی هستهای باید بتوانند در وضعیتی مناسب و به موقع از مکانهای مورد نظر نمونه برداری کرده و با دانشمندان و مقام دولتی این کشور مصاحبه و بازجویی انجام داده و از اسناد موجود نسخه برداری کنند.
توافق باید محدودیتی شدید را بر سانتریفیوژهای طرح توسعه و تحقیق ایران ایجاد کند و مانع از ارتقای فنی سریع و گسترش آنها در بازه زمانی ده ساله شود.
تعلیق یا برداشتن تحریمهای برجسته اعمال شده نباید تا قبل از تایید آژانس بینالمللی هستهای صورت گیرد. تحریمهای غیر هستهای چون تحریمها در امور مشارکت این کشور در تروریسم باید کماکان پابرجا بوده و حتی شدت یابند.
بخشهایی از توافق علنی نشده
و تنها به کنگره ارائه میشود
دیپلماتهای غربی میگویند از نظر آنها روز ۱۸ تیر، یعنی زمانی که کاخ سفید مهلت دارد نسخهای از توافق را به کنگره ارائه دهد، ضربالاجل واقعی مذاکرات هستهای با ایران است.
سه روز مانده به ضربالاجل مذاکرات هستهای ایران و گروه موسوم به 1+5، خبرگزاری رویترز در گزارشی از باقی بودن اختلافات عمده میان طرفین خبر داده و به نقل از دیپلماتها نوشته است که انتظار میرود مذاکرهکنندگان این هفته روزهای سختی را پیش رو داشته باشند.
رویترز با اشاره به این اختلافات و احتمال از دست رفتن ضربالاجل 30 ژوئن (9 تیر) نوشته است که دیپلماتها ضربالاجل اصلی مذاکرات را 9 جولای (18 تیر) میدانند، یعنی روزی که فرصت دولت آمریکا برای ارائه متن توافق هستهای به کنگره این کشور به پایان میرسد. رویترز در بخش دیگری از گزارش خود نوشته است: «در حالی که بخش اعظم توافق علنی خواهد شد، اما دیپلماتهای غربی گفتهاند که بخشهایی از این توافقنامه علنی نخواهد شد.»
این گزارش میافزاید: «با این حال، یک مقام ارشد ایالات متحده میگوید کنگره به تمام جنبههای توافقی که در وین به دست میآید، دسترسی خواهد داشت.»