پیش از توافق و اجرای برجام، دولتمردان و حامیان آنها مدعی بودند هر روز تاخیر در رسیدن به توافق و اجرای آن بیش از 100 میلیون دلار ضرر به کشور وارد میکند، حال با گذشت بیش از 280 روز از اجرای برجام، پاسخ نمیدهند 28 میلیارد دلار سود آن کجاست و چه شد!
در طول مذاکرات هستهای اطرافیان دولت و طرفداران برجام هر روز به شکلهای مختلفی در تلاش بودند تا تنور این مذاکرات را گرمتر کنند و روزنامههای زنجیرهای نیز با تیترهای درشت این موارد را انعکاس میدادند.
حامیان دولت سال گذشته با هدف تحت فشار قرار دادن منتقدان و برخی نهادهای رسمی کشور که مسئول بررسی و تصویب برجام بودند، ادعا میکردند هر روز تاخیر در اجرای برجام از 100میلیون دلار تا 400 میلیارد تومان به کشور ضرر وارد میکند!
هزینههای تاخیر
اجرای برجام
سیروس ناصری، عضو تیم اسبق هستهای، مهرماه سال گذشته و در مقطعی که مجلس در حال بررسی برجام بود ادعا کرد: «روزی 100 تا 150 میلیون دلار هزینه تاخیر در اجرای برجام است.»
تحلیل این فرد نزدیک به دولت یازدهم درباره ضرر 150 میلیون دلاری تاخیر در اجرای برجام، تیتر یک بسیاری از رسانههای اصلاحطلب و موافقان دولت شد از جمله تیتر اول شرق و خبرگزاری ایرنا (ارگان دولت) و در روند تصویب طرح برجام در مذاکرات مجلس نیز موافقان از این تحلیل بهره جستند و البته دولتمردان نیز هیچگاه این تحلیل را رد نکردند.
روزنامه اصلاحطلب اعتماد هم تیتر یک خود در روز 19 مهرماه را به این موضوع اختصاص داد و هزینه تاخیر در اجرای برجام را روزانه 400 میلیارد تومان اعلام کرد.
فشار بر مجلس
در همان ایامی که کمیسیون برجام در مجلس شورای اسلامی چند هفتهای بود که با دعوت از افراد و جریانات مختلف، بررسی برجام را آغاز کرده بود رسانههای مدعی اصلاح طلبی با تیترهایی این چنین فشار به مجلس را برای تصویب برجام آغاز کردند: «روایتی از تاخیر 22 روزه در اجرای برجام: 2هزار و 500میلیون دلار ضرر کردیم!»
روزنامه اعتماد هم در صفحه نخست خود تیتر زد: «خسارت تاخیر اجرای برجام روزانه 400 میلیارد تومان!» در این باره نوشت: «كارشناسان از خسارتهاي تاخير در اجراي برجام ميگويند. اينبار سيروس ناصري همان مردي كه خود مذاكره و نتايج آن را به خوبي در گذشتهاي نه چندان دور تجربه كرده است از خسارات تاخير در اجراي برجام ميگويد؛ خسارتي كه از نگاه او ميلياردها دلار سود عايد ديگران ميكند؛ سودي كه از جيب كشور ما خارج ميشود. او اما آمار دقيقتري هم ميدهد و صراحتا ميگويد كه روزانه ١٠٠ تا ١٥٠ ميليون دلار هزينه تاخير در اجراي برجام ميشود. جمعبندي هم ميكند و ميگويد با تاخير ٢٢ روزهاي كه در اجراي برجام تا به حال صورت گرفته است حالا ٢٠٠٠ تا ٢٥٠٠ ميليون دلار ضرر به كشور وارد شده است.»
22 روز
2500 میلیون دلار!
به عبارتی این افراد برای 22 روز تعویق در اجرای برجام رقمی معادل ٢٠٠٠ تا ٢٥٠٠ ميليون دلار ضرر را برای کشور عنوان کردند.
در همان ایام نهاوندیان رئیس دفتر رئیسجمهور نیز در کمیسیون بررسی برجام مدعی شده بود: «هزینه مبادله ای که بر اقتصاد ما تحمیل شد در یک محاسبه سرانگشتی حداقل 15 درصد در واردات و صادرات بر ما اضافه هزینه تحمیل کرد. هزینه مبادله تجارت بالای صدمیلیارد دلار که ما در هشت سال گذشته داشته ایم حداقل سالانه 15میلیارد دلار می شود. ( این البته حداقل است چون ما سال هایی داشتیم که تجارت ما بالای 120 میلیارد دلار بوده است). این مبلغ یعنی در روز تحمیل 130میلیارد تومان هزینه بر ملت ایران. وقتی هزینه تمام شده یک کالا بالا می رود تک تک خانواده های ایرانی آن را میپردازند.»
هر روز تاخیر
100میلیون دلار!
«من درباره عملکرد نمایندگان محترم نمیتوانم قضاوت کنم. متأسفانه برخی نمایندگان مجلس فکر میکنند این شیوهها مؤثر است اما اگر همان نمایندگان بدانند که 100 میلیون دلار در روز یعنی چه ضرری، قطعا وارد حاشیهسازی برخی جریانهای سیاسی نمیشوند.» این جملات را اکبر ترکان، مشاور ارشد رئیسجمهور در 30 شهریور 1394 و در گفتگو با روزنامه شرق گفته بود. این روزنامه نیز با تیتر: «هزینه اجرایی نشدن برجام در گفتگو با ترکان: هر روز تاخیر 100میلیون دلار ضرر» مانند دیگر رسانههای مدعی اصلاحطلبی با آب و تاب ویژهای به این موضوع پرداخت.
ترکان در گفتگو با روزنامه شرق گفته بود: «بیتردید هر فعال سیاسی و هر دولتمردی حساسیت مجلس شورای اسلامی در بررسی برجام را درک خواهد کرد. بالطبع مجلس که برجام را بررسی و نقد میکند اما چند نکته در خلال روزهای بررسی برجام در مجلس شورای اسلامی شایان ذکر بود که من صحبتکردن درباره آن را لازم و ضروری میدانم. نمایندگان محترم مجلس باید متوجه باشند هر روز تأخیر در اجرای موافقتنامه وین 100 میلیون دلار به ایران ضربه وارد میکند. شاید گفتن این رقم تعجب همگان را برانگیزد اما واقعیت تحریمها و اثرگذاری آن در سالهای گذشته بر همگان آشکار شده است و امروز همه بیصبرانه منتظرند برجام اجرا شود.»
جلوی ضرر را بگیرید!
مشاور ارشد رئیسجمهور در ادامه در مورد حل مشکلات کشور توسط برجام گفته بود: «من تردیدی ندارم اجرای برجام تا حدود زیادی میتواند مشکلات اقتصادی کشور را حل کند. حال که برجام از سد کنگره آمریکا و مخالفان ایران در کنگره گذشته، شایسته است نمایندگان مجلس هرچه زودتر بحث و بررسی برجام را در مجلس شورای اسلامی به سرانجام برسانند تا جلوی ضرر روزانه 100 میلیون دلاری اقتصاد کشور را بگیرند.»
ترکان بررسی موضوع مهمی مانند برجام توسط نمایندگان مجلس را نیز حاشیهسازی سیاسی خوانده و اظهار کرده بود: «اگر همان نمایندگان بدانند که 100 میلیون دلار در روز یعنی چه ضرری، قطعا وارد حاشیهسازی برخی جریانهای سیاسی نمیشوند. من بعید میدانم نمایندهای این ضرر را متوجه شود اما همچنان در دام حاشیهسازیهای برخی جریانات مشخص قرار بگیرد.»
تاخیر در برجام
و مشکلات اقتصادی
رئیسجمهور در همایش صنعت و تجارت در مهرماه 1394 نیز به گونهای به این موضوع پرداخت که روزنامه ایران (ارگان دولت) با تیتر یک خود را به آن اختصاص داد و نوشت: «تاخیر در اجرای برجام برای اقتصاد مشکلساز است.» رئیسجمهور محترم در آن همایش گفته بود: «از ابتدای تابستان تیم اقتصادی را فرا خواندم چرا که سه ماهه اول امسال نشان میدادکه به خاطر کاهش قیمت نفت و تأخیر در اجرای توافق هستهای ممکن است در زمینه رونق اقتصادی با مشکلاتی مواجه شویم،
وی در بخش دیگری از سخنان خود به تدوین بسته جدید اقتصادی اشاره کرده بود: «به همین دلیل از تیم اقتصادی خواستم به منظور تدوین بسته اقتصادی برای شش ماهه دوم امسال برنامهریزی کند و این کار انجام شده و طی دو هفته گذشته جلسات مداومی در این خصوص داشتیم تا این بسته نهایی شود. سیاستهای جدید اقتصادی برای شش ماهه دوم میتواند تحرک خوبی در زمینه رونق اقتصادی ایجاد کند که در روزهای آینده سرفصل و تیترهای اصلی آن را به مردم اعلام خواهم کرد و اعضای تیم اقتصادی نیز جزئیات آن را مطرح میکنند. با اجرای بسته جدید اقتصادی، شاهد تحرک مثبتی برای ایجاد رشد اقتصادی مثبت و استمرار آن خواهیم بود.»
28 میلیارد و 300 میلیون دلار!
اکنون از 27 دیماه سال گذشته که برجام اجرا شد، حدود 284 روز گذشته است. براساس ادعای دولتیها فایده هر روز اجرای برجام برای اقتصاد کشور از 100 تا 170 میلیون دلار و گاهی نیز 400 میلیارد تومان بوده است. بنابراین با در نظر گرفتن اقل آنچه عنوان شده از روز اجرایی شدن برجام باید رقمی معادل 28 میلیارد و 400 میلیون دلار نصیب دولت شده باشد. بنابراین مسئولان دولتی ضروری است پاسخ دهند این سود بیش از 28 میلیارد دلار حاصل از اجرای برجام در 284 روز گذشته خرج چه شده است؟
این پول بیش از چندین سال بودجه عمرانی تخصیص داده شده کشور است. این در حالی است که کل بودجه یارانه نقدی یک سال مردم حدود 38 هزار میلیارد تومان است که دولت همواره بابت پرداخت یارانههای مردم از کسری یارانهها شکایت کرده و آن را مصیبت عظما نامیده است. با وجود چنین درآمدی پس از برجام دولت نباید برای کارهای عمرانی و یارانه مردم دچار مشکل باشد.
صبر کنید!
در چنین حالی رئیس جمهور محترم در سخنرانی در جمع مردم اراک گفت که درختی را کاشتهایم که برای به بار نشستن و محصول دادن آن باید صبر کرد. اما پیش از آن (همان طور که گفته شد) اطرافیان دولت از ضررهایی می گفتند که به واسطه تاخیر برجام بر کشور تحمیل می شود و عایدی 100 تا 170 میلیون دلاری که از کف دولت می رود!
اکنون باید پرسید در 284 روزی که برجام به تصویب رسیده و اجرایی شده مبالغ مورد ادعای اطرافیان دولت و روزنامه های مدعی اصلاح طلبی کجاست؟ و اینکه با چنین درآمدی لاجرم دولت نباید هیچ مشکلی در بودجه جاری و پرداختن به موضوعات عمرانی داشته باشد مگر اینکه آنچه توسط این عده مطرح شد تنها ادعایی غیرواقع برای تشویش اذهان و دمیدن در تنور برجام بوده باشد و تنها جنبه تبلیغاتی داشته است!