مقامات آمریکایی نیز که طی این مدت به دلیل اتخاذ مواضع دوگانه همواره مورد انتقاد بوده اند، نگران این هستند که شکل گیری این ائتلاف ها باعث قدرت گرفتن گروه ها و سازمان هایی شود که از دید آنها گروه های تروریستی به حساب می آید. البته آمریکایی ها در حالی نسبت به این موضوع ابراز نگرانی می کنند که گزارش های خبری از آغاز آموزش نیروهای شورشی سوریه توسط آمریکایی ها در اردن حکایت دارد.
ترکیه و عربستان در حالی از آغاز فعالیت های مشترک علیه نظام سوریه خبر داده اند که تا پیش از این، در میان آنها اختلافاتی بود. این دو کشور پیش از این در مورد نقش برخی گروه های مخالف سوریه همچون اخوان المسلمین با یکدیگر اختلاف نظر داشتند. در حالی که ریاض این گروه را تهدیدی برای امنیت داخلی خود می داند، آنکارا بشدت از آن حمایت می کند. اما به نظر می رسد مقامات سعودی برای مقابله با افزایش قدرت ایران و ادامه جنگ نیابتی، با ترک ها همراه شده اند. برخی مقامات ترکیه که نخواستند نامشان فاش شود، می گویند انفعال سیاست خارجی آمریکا در منطقه یکی دیگر از دلایل نزدیکی ترکیه و عربستان بوده است.
به گزارش جام جم و به نقل از تودی زمان، جوشا لندیس، مدیر مرکز مطالعات خاورمیانه در دانشگاه اوکلاهاما در این زمینه گفت: کاملا مشخص است این روزها عربستان فعالیت های خود را در سوریه علیه بشار اسد شدت بخشیده و آمریکایی ها نیز با آن مخالفتی نمی کنند. وی افزود: شواهد نشان می دهد ملک سلمان، پادشاه عربستان مقابله با ایران را بر مخالفت با اخوان المسلمین ترجیح داده است.
گروه های تروریستی همچون جبهه النصره و احرار الشام تحت حمایت همین همکاری مشترک عربستان و ترکیه بود که توانستند پیشرفت هایی را در استان ادلب سوریه به دست آورند. مقامات ترکیه بر ارائه اطلاعات لجستیک و اطلاعاتی به این گروه ها در سوریه اذعان کرده اند.
آغاز آموزش شورشیان در اردن
در این میان مقامات آمریکایی که جبهه النصره و احرار الشام را جزو گروه های تروریستی می دانند، مدعی هستند قصد دارند خود را از حضور و ایفای نقش در این ائتلاف ها دور کنند. اما شواهد موجود عکس این مطلب را نشان می دهد. موید این موضوع سخنان روز پنجشنبه اشتون کارتر، وزیر دفاع آمریکاست.
کارتر عصر روز پنجشنبه در جمع خبرنگاران از آغاز آموزش شورشیان سوریه در اردن توسط نیروهای آمریکایی برای مقابله با داعش خبر داد. اگرچه کارتر هدف از آموزش این نیروها را مقابله با داعش اعلام کرد، اما کارشناسان می گویند نیروهای مخالف سوری آموزش دیده توسط آمریکا احتمالا در نهایت مجبورند با نیروهای دولتی سوریه درگیر شوند.
این در حالی است که پنتاگون اذعان داشته هنوز مشخص نیست اگر این مخالفان به مقابله با نیروهای دولتی سوریه بپردازند از آنها حمایت می کند یا خیر. کارتر افزود: هنوز این مساله را مشخص نکرده ایم، اما اذعان می کنیم در برخی از موارد مسئول حمایت از مخالفان سوری هستیم که آموزش داده ایم. کارتر با اشاره به این که آموزش این نیروها شامل یک گروه کوچک 90 نفره می شود، گفت ائتلاف، با انجام حملات هوایی از این نیروها حمایت می کند. کارتر در حالی از آغاز این آموزش ها در روز پنجشنبه خبر داد که محمد مومنی، سخنگوی دولت اردن گفت، این روند از چند روز پیش در اردن آغاز شده است.
اردن در واقع یکی از چهار مرکز آموزشی این نیروهای شورشی است. عربستان، قطر و ترکیه دیگر کشورهایی هستند که میزبان این آموزش ها خواهند بود. مقامات ترکیه در این زمینه گفته اند تا اواخر این هفته کار آموزش این شورشیان در ترکیه آغاز می شود.
گفته می شود بیش از 3700 شورشی برای حضور در این آموزش ها داوطلب شده اند. مقامات آمریکایی پیشتر گفته بودند هر کدام از این دوره های آموزشی شامل 300 نیروی شورشی خواهد بود. 450 نفر از نیروهای ائتلاف مسئولیت آموزش این نیروها در 4 کشور مذکور را بر عهده دارند. گفته می شود حدود 350 نفر از این نیروها را آمریکایی ها تشکیل می دهند.
این اقدامات پس از آن انجام شد که کنگره آمریکا سال گذشته قانونی برای تجهیز و آموزش مخالفان به اصطلاح میانه رو سوری را تصویب کرد که بر اساس آن قرار است با تخصیص 500 میلیون دلار، حدود 5000 نفر از این نیروها تا پایان سال 2016 آموزش ببینند.
منطقه حائل
از سوی دیگر، سخنان مارتین دمپسی، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا در گفت وگو با روزنامه حریت ترکیه از برنامه بیشتر آمریکایی ها برای حضور در جنگ سوریه حکایت دارد. دمپسی به این روزنامه گفت: طراحی ایجاد یک منطقه حایل احتمالی در سوریه با مشورت با ترکیه انجام شده است. وی در عین حال تصریح کرد، اجرای این طرح مشروط به عملکرد ترکیه در خصوص آموزش مخالفان سوریه است که محل اختلاف نظر آمریکا و ترکیه است.
ژنرال دمپسی افزود: مدتی است که برای این کار برنامه ریزی کرده ایم و نیروهای ما قادر به ایجاد منطقه حائل در سوریه بوده اند، اما این کار به یک تصمیم سیاسی از سوی دیگر کشورهای منطقه نیاز دارد. وی در ادامه گفت: این کار از نظر نظامی عملی است اما برای موفق بودن باید شرکای منطقه ای را در کنار خود داشته باشیم.
حسین خلیلی / گروه بین الملل