آیت‌الله شیخ محمد هادی تألهی از عارفان و سالکان طریق حقیقت در همدان است که در روشنگری و هدایت مردم انقلابی همدان نقش اساسی داشته است.

 
به گزارش خبرگزاری فارس از همدان، این سرزمین کهن همواره مهد ظهور و بروز عارفان و سالکان بزرگی بوده که در گوشه گوشه شهرها و آبادی‌های ایران اسلامی آتش در خرقه نفس و خودبینی و خودخواهی و خودپرستی زده و فقط خدا را دیدند. از مریدانشان گرفته تا مردم عادی، همه چشم به درب خانه این رهروان راستین الهی می‌دوختند تا گلبانگ اذان سرنزده، شاهد مراجعت پیر فرزانه دیارشان برای اقامه نماز اول وقت در مسجد باشند.

کلامی نیاز نبود. تنها کافی بود نگاهشان لحظه‌ای با نگاه این عارفان ربانی تلاقی کند و تا آخر عمر، نظر کرده شوند.

آیت‌الله شیخ محمدهادی تألهی همدانی، یکی از این وارستگان است که بیراه نیست اگر بگویم در زادگاه خود، ناشناخته مانده است. آوازه سلوک و عرفان این عارف ربانی از زبان شیخ محمدتقی انصاری، آیت‌الله مرعشی نجفی، آیت‌الله بهجت، آیت‌الله مدنی و دیگر رهروان طریق هدایت به گوش رسیده است.

این سالک فرزانه، سال 1279 در خانواده‌ای مذهبی، از پنجره همدان، دیده به جهان گشود. پدرش آیت‌الله شیخ مرتضی تألهی از سالکان پر آوازه بود و به لطف این انتساب، شیخ محمد هادی از همان ابتدای نوجوانی توانست در محضر بزرگانی چون آیت‌الله میرزا علی آقا خلخالی، شیخ محمد بهاری، حاج سید علی عرب و آیت‌الله حیدر کسب فیض کند.

بعدها مدرسه زنگنه همدان مرکز تحقیق و تدریس شیخ محمدهادی شد و آثار گران‌بهایی از جمله حواشی بر قواعد انصاری، حواشی به متاجر شیخ، شرحی بر مجموعه حاج ملاهادی سبزواری، رساله‌ای در معرفت نفس، رساله‌ای در برکات و مشتبهات قرآن مجید، رساله‌ای درباره حضرت مهدی(عج)، رساله‌ای در تعقیبات نماز، رساله‌ای در فضیلت روز جمعه و رساله‌ای در رد صوفیه را تألیف کرد.

این عارف ربانی در 96 سالگی به علت کهولت سن درگذشت، اما برکات وجودیش برای اهل زمین پایان نگرفت.

پسر بزرگ ایشان، محمدحسین، مکتوبات پدر درباره موضوعات اجتماعی، تفسیری، دینی و مذهبی را گردآوری و در مجموعه‌ای 9 جلدی به نام «هادی» ارائه کرد.

هادی یک، هزار و یک کلام از مکتوبات شیخ محمدهادی تألهی است و طی 193 سند در سال جاری توسط انتشارات نجات قم به دنیای نشر آمده است.

هادی دو، در ولایت علی(ع) و ائمه معصومین نگارش شده و برای نخستین بار در سال 1386 به چاپ رسیده است.

هادی سه در موضوع عقاید دینی، هادی چهار در معرفت نفس، هادی پنج دستورات، هادی شش در مطالب متفرقه، هادی هفت در ادعیه، هادی هشت در نماز و هادی 9 شامل سخنرانی‌های این پیر فرزانه بعد از نمازهای جماعت در مساجد همدان است که امیدواریم به زودی روانه بازار نشر شوند.

خبرنگار فارس برای شناخت بیشتر فضایل و کرامات آیت‌الله شیخ محمدهادی تآلهی همدانی به سراغ فرزندان او رفت. با پسر بزرگ ایشان در دفتر مرجع عالی قدر تقلید، آیت‌الله نوری همدانی، قرار مصاحبه گذاشتیم، اما به علت وخامت حال جسمی ایشان موفق به انجام مصاحبه نشدیم. به سراغ احمد تألهی رفتیم. پسر کوچک شیخ محمدهادی که اکنون بالای 50 سال دارد. سال‌هاست در خیابان بوعلی همدان، در کتابخانه‌ای کوچک کتاب‌های قرآن، ادعیه و مذهبی را به مردم دین‌مدار همدان عرضه می‌کند.

او که به سختی به انجام مصاحبه رضایت می‌دهد همان ابتدای کلام، آب پاکی را بر دست ما می‌ریزد و می‌گوید: واقعیتش این است که هیچ یک از ما پنج برادر، قدر ابوی بزرگ‌مان را حتی پس از مرگش نیز ندانستیم.

او به دوران تحصیل خود در دبیرستان اشاره می‌کند و  می‌گوید: روزی در همان ایام داشتم کتاب می‌خواندم.حاج آقا پرسیدند چه می‌خوانی؟ گفتم دیکشنری است. حاج آقا گفتند: میدانی شیطان به انگلیسی چه می‌شود؟ من مات و مبهوت نگاهشان کردم. ایشان می‌دانستند و به من گفتند. دیکشنری را که ورق زدم کاملاً درست بود. برایم سؤال شد حاج آقا که همیشه با کتاب‌های قرآن و مفاتیح و نهج‌البلاغه مأنوس بود، از کجا زبان خارجه می‌دانست. از ایشان پرسیدم، نه یک بار، بلکه تا مدت‌ها، اما هنوز که هنوز است، جواب سؤالم را نگرفته‌ام.

احمد تألهی در ادامه بیان کرد: ایشان کتوم (پوشاننده راز) بودند و حالا که کتاب‌های عرفا را می‌خوانم در می‌یابم که عارفان هر آنچه را که می‌دانند، نباید بازگو کنند، چرا که انسان‌های عادی ظرفیت درک بعضی چیزها را نداشته و هم برای خودشان و هم برای بزرگان دردسر درست می‌کنند.

وی از مراسم با شکوه تشییع جنازه آخوند ملاعلی معصومی در همدان سخن گفت و افزود: شیخ محمدهادی بر جنازه این عارف ربانی نماز خواند.

احمد تألهی به رابطه نزدیک پدرش و آیت‌الله مدنی اشاره کرد و ادامه داد: شیخ محمدهادی در تمام مبارزات انقلابی مردم همدان پیش قدم بوده است.

او نقل کرد: بارها حاج آقا وجوهی را به من می‌دادند تا نزد آیت‌الله مرعشی نجفی در قم ببرم و من از زبان ایشان کرامات پدر را بسیار می‌شنیدم.

فرزند آیت‌الله تألهی در پاسخ به سؤال خبرنگار فارس که پرسید: آیا تأثیر عرفان و سلوک آیت‌الله شیخ محمدهادی تآلهی را در زندگی امروزی خود جاری می‌بینید؟ گفت: اخوی بزرگ ما با آیت‌الله بهجت مکاتبه و ارتباط نزدیک داشت. روزی به اتفاق هم به زیارت حرم حضرت معصومه(س) مشرف شده بودیم. در بازگشت از حرم، اتفاقی آیت الله بهجت را زیارت کردیم. ایشان پس از احوالپرسی گفتند: «شما رهرو آن خلف صالح باشید». این جمله آویزه گوش ماست.

فرزند آیت‌الله با حسرت به سال‌های آخر عمر پدر اشاره می‌کند و می‌گوید: ایشان که هر روز، اعمال خود را محاسبه می‌کرد و منزه بود همواره بیت «عیب خود گویم نکردم بندگی / این عبادت‌ها بود سرمایه شرمندگی» از حضرت امام(ره) را زمزمه می‌کرد و می‌گفت: نه حال ماندن دارم و نه روی رفتن! وای به حال ما.

:: :: ::

شاید هرچه از بزرگان این سرزمین بگوییم باز هم کم گفته‌ایم. به دنبال دانستن بیشتر از آیت‌الله تألهی هستم که با این سخنانش برخورد می‌کنم: اگر مثلاً نماز صبح از ما فوت شود، قضا شود هیچ باک نداریم، غصه نمی‌خوریم ولی 10 تومان ضرر به ما وارد شود، غصه می‌خوریم و متأثریم؛ می‌خواهی بدانی ایمان داری یا نه؟ ملاحظه کن ببین نماز صبحت قضا شود بیش‌تر غصه می‌خوری، یا 10 تومانت از بین برود...

:: :: ::

استاد موسوی مطلق در کتاب عطش حضور از این عالم ربانی می‌نویسد:

یک سال قبل از رحلت عالم ربانی، آیت‌الله زاهد متقی، آقای حاج شیخ هادی تألهی جولانی همدانی (ره) در حالی که از ارومیه از تبلیغ باز می‌گشتم، به محضر نورانی‌اش مشرف شدم. هنگامی که قصد داشتم محضرش را ترک کنم، فرمود: بنشین! دوباره نشستم.

باز فرمود: بسم الله الرحمن الرحیم آخوند (منظور از آخوند شاید آخوند ملا علی معصومی همدانی باشد) به ما گفت: «الحذر! الحذر! الحذر! من قواطع الاربعة: کثرة الکلام، کثرة الطعام، کثرة المنام، کثرة المجالسة مع الأنام و علیک بتقلیبها و تبدیلها بذکر الله الملک العلام فی اللیالی و الایام.

دوری کنید، دوری کنید، دوری کنید از چهار چیز: 1- زیاد صحبت کردن؛ 2- زیاد خوردن؛ 3- زیاد خوابیدن؛ 4- و زیاد معاشرت کردن با افرادی که در خواب غفلتند. و بر تو باد که این امور را تبدیل و منقلب کنی به ذکر خدایی که ملک است و قدوس است و عزتمند حکیم».

سپس ادامه داد: «صمت و جوع و سهر و خلوت و ذکر به دوام» ناتمامان جهان را کند این پنج تمام                   

:: :: ::

خالی از لطف نیست یکی از سفارشات آیت‌الله تالهی همدانی را هم بدانید:

ایشان می‌فرمایند: از تسبیح حضرت زهرا (سلام الله علیها) نباید غفلت کرد فوائد آن بی‌شمار و منافع آن بسیار است. همین قدر بس که امام می‌فرماید: «اگر چیزی از این تسبیح بهتر بود، حضرت رسول(ص) آن را به حضرت فاطمه(س) سفارش می‌فرمود چون محبوب‌ترین زنان نزد رسول خدا(ص) فاطمه(س) است، چنان که محبوب‌ترین مردان نزد آن جناب شوهر این مخدره جناب علی (علیه السلام) بود».

------------------------------

گزارش: معصومه سلیمانی