کسى که از حق دَم مى زند چه خصلتهایی دارد؟ یکی از آنها رابطه او با حلق خداست یعنی دوستانش: " تو اول بگو با که ها زیستی ؛ پس آنگه بگویم که کیستی" ؛ اما دو تای بعدی رابطه او با خداست که "حق" مطلق و مطلق حق است : نماز هم از نظر کیفیت و هم از نظر زمان و بهنگامی آن .... اما روایتی دیگر ان را تکمیل می کند و آن عملکرد مالی و احساس مسئولیت در برابر خلق خدا و انفاق از مالی که همه خلیفه خدا در آنیم «آمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ أَنْفِقُوا مِمَّا جَعَلَکُمْ مُسْتَخْلَفِینَ فِیهِ...». (حدید / 7) «به خدا و پیامبر او ایمان بیاورید و از آنچه که شما را در آن جانشین قرار داده است، اتفاق نمایید.»

امام صادق علیه السلام : یُعرَفُ مَن یَصِفُ الحَقَّ بِثَلاثِ خِصالٍ: یُنظَرُ اِلى اَصحابِهِ مَن هُم؟ وَاِلى صَلاتِهِ کَیفَ هىَ؟ وَفى اَىِّ وَقتٍ یُصَلّیها؟؛ کسى که از حق دَم مى زند با سه ویژگى شناخته مى شود: ببینید دوستانش چه کسانى هستند؟ نمازش چگونه است؟ و در چه وقت آن را مى خواند؟ محاسن، ج 1، ص 396، ح 885

************************************************
امام صادق علیه السّلام فرمودند:
یعرف من یصف الحق بثلاث خصال : ینظر الى اصحابه من هم ، و الى صلوته کیف هى و فى انى وقت یصلیها فان کان ذامال نظر این یصنع ماله؛

کسى که وصف حق می کند، به سه خصلت شناخته مى شود: به دوستانش نظر می شود که کیانند(چگونه دوستى دارد) . و به نمازش که چگونه است ( واهل نماز هست؟) و در چه وقتى نماز مى خواند(اول وقت است یا سهل انگار تا آخر وقت ). و اگر مالى به دستش آمد چگونه از آن مال استفاده مى کند.
مستدرک الوسائل ، ج 1، ص 184.

***************************************************************

اخلاق نمازگزاران (اینجا)

محبوبترین بندگان
قال الصادق - علیه السلام -احب العباد الى الله - عزوجل - رجل صدوق فى حدیثه ، محافظ على صلواته و ماافترض الله علیه مع ادائه الامانة
محبوب ترین بندگان نزد خدا، مردى است که در سخنش راستگو باشد، از نماز و هرآنچه که خداوند بر او واجب کرده است ، محافظت کند و اداى امانت نماید. (بحارالانوار، ج 82، ص 11).

نماز و شیعیان اهل بیت (ع )
قال الصادق - علیه السلام -شیعتنا اهل الورع و الاجتهاد و اهل الوفاء و الامانة و اهل الزهد و العباده و اصحاب الاحدى و خمسین رکعة فى الیوم و اللیلة
شیعیان ما اهل تقوا و پاکدامنى و جدیت اند و مردمى باوفا و امین اند و اهل زهد و عبادت اند و کسانى هستند که در شبانه روز پنجاه و یک رکعت نماز مى خوانند (بحارالانوار، ج 68، ص 167)

بى بهره از نماز
قال رسول الله -صلى الله علیه وآله -و من لم تنهه صلاته عن الفحشاء و المنکر، لم تزده من الله الا بعدا
هرکس که نمازش او را از فحشا و منکر باز ندارد، هیچ بهره اى جز دورى از خدا نبرده است . (بحارالانوار، ج 82، ص 198، شهاب الاخبار، ص 215).

نماز وسیله پاکسازى از کبر
قالت فاطمة الزهراء - علیها السلام -جعل الله الصلاة تنزیها لکم عن الکبر
خداوند نماز را مایه دورى شما از کبر و خودپسندى قرار داد. (اعیان الشیعه ، ج 1، ص 316).

دیندارى مؤ منان
قال الصادق - علیه السلام -فى خبر طویل ذکرفیه الائمة و علامة الائمة فقال : و دینهم الورع و العفة و الصدق و الصلاح و الاجتهاد و اداء الامانة الى البر و الفاجر و طول السجود و قیام اللیل و اجتناب المحارم ، و انتظار الفرج بالصبر و حسن الصحبة و حسن الجوار
در خبرى طولانى که در آن امامان و نشانه آنان را ذکر کرده است نقل شده که حضرت فرمود: دین آنان پرهیز از گناه و عفت و راستى و صلاح و کوشش و اداى امانت به نیک و بد و طول دادن سجده و عبادت شب و پرهیز کردن از حرام و با شکیبایى در انتظار فرج آل محمد (ص ) بودن و نیکى مصاحبت و نیکى رفتار با همسایگان است . (بحارالانوار، ج 87، ص 143، اصول وافى ، ج 2، ص 121).

ملاک شناخت نمازگزار
قال الصادق - علیه السلام -یعرف من یصف الحق بثلاث خصال : ینظر الى اصحابه من هم ، و الى صلوته کیف هى و فى انى وقت یصلیها فان کان ذامال نظر این یصنع ماله
کسى که متصف و متصل به حق است ، به سه خصلت شناخته مى شود:
1 - به دوستانش نگاه کنید(چگونه دوستى دارد) .
2 - و نمازش را ببینید چگونه است و در چه وقتى نماز مى خواند.
3 - و اگر مالى به دستش آمد چگونه از آن مال استفاده مى کند. (مستدرک الوسائل ، ج 1، ص 184).

نماز، خانه اخلاص
قال الباقر - علیه السلام -الصلاة بیت الاخلاص و تنزیه عن الکبر
نماز (حقیقى و کامل ) جایگاه و خانه اخلاص و باعث دورى از کبر و خودپسندى است . (میزان الحکمه ، ج 5، ص 375، بحارالانوار، ج 78، ص 183).

نماز با ورع
قال رسول الله -صلى الله علیه وآله -رکعتان من رجل ورع افضل من الف رکعة من مخلط
دو رکعت نماز انسان با تقوا، برتر از هزار رکعت نماز فرد لاابالى است . (نهج الفصاحه ، حدیث 1672).
قال رسول الله -صلى الله علیه وآله -کن بالعمل بالتقوى اشد اهتماما منک بالعمل فانه لایقل عمل بالتقوى ، یا اباذر! اصل الدین الورع و رأسه الطاعة و اعلم انکم لو صلیتم حتى تکونوا کالحنایا و صمتم حتى تکونوا کاوتار ما ینفعکم الا بورع
باپایبندى به تقوا بیشتر از عمل ، اهتمام کن ... اصل دین پرهیزکارى است و رأس آن اطاعت از خداوند است ... بدان که شماها اگر آن قدر به نماز بایستد که مانند کمان ، خم شوید و آن قدر روزه بگیرید که مانند زه کمان لاغر گردید، جز با پرهیزکارى به شما سود نخواهد داد. (مکارم الاخلاق ، ص 468).

ویژگى نمازگزار حقیقى
قال الصادق - علیه السلام -
قال الله - تبارک و تعالى - انما اقبل الصلاة لمن تواضع لعظمتى و یکف نفسه عن الشهوات من اجلى ، و یقطع نهاره بذکرى و لایتعاظم على خلقى و یطعم الجائع و یکسوالعارى ، ویرحم المصاب و یؤوى الغریب فذلک یشرق نوره مثل الشمس
خداوند تبارک و تعالى مى فرماید: همانا نماز کسى را قبول مى کنم که :
1 - دربرابر عظمتم تواضع کندو برایم خاکسار باشد.
2 - براى رضاى من از شهوت ها دورى جوید؛
3 - روزهایش را با ذکر من به شب رساند؛
4 - بر بندگانم فخرى نفروشد؛
5 - گرسنگان را سیر کند؛
6 - برهنگان را بپوشاند؛
7 - بر مصیبت دیدگان رحم کند؛
8 - بى پناهان راپناه دهد؛
اوست که نور (بندگى اش ) مانند خورشید مى درخشد. (بحارالانوار، ج 69، ص 391).

اخلاص در نماز
قال الصادق - علیه السلام -
لیست الصلوة قیامک و قعودک انما الصلوة اخلاصک و ان ترید بها الله وحده
نماز، قیام و قعود (نشستن و برخاستن ) تو نیست ، بلکه نماز، اخلاص و خداخواهى تو است .(شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحدید، ج 1، ص 325).