انسان‌ها و در رأس آنها کودکان، نوجوان و جوانان برای داشتن یک زندگی سالم و راحت، به سبک و الگوی خاصی از زندگی نیاز دارند که به نظر می‌آید در دین اسلام بیش از هر آیین دیگر به این مسئله توجه شده است.

به گزارش خبرگزاری فارس از تبریز، اول ذیعقده روز تولد حضرت معصومه (س) طبق مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی در کشورمان به نام « روز ملی دختران » نامگذاری شده است. از این رو، این امر بهانه‌ای شد تا با گفت‌وگو با جمعی از دختران و به ویژه با والدین آنها در خصوص سبک زندگی این قشر فعال در شهر تبریز، شهر اولین‌ها و پایتخت تشیع جهان اسلام بپردازیم.

با این وجود، نکته حائز اهمیت در این مقوله اینکه چرا این موضوع را در این روز مقدس و با ارزش که همان تولد حضرت معصومه (س) انتخاب کرده‌ایم، جای بسی تامل دارد، می‌گویند دختران امروز، مادران فردای آینده هستند، پس چرا برخی خانواده‌ها و والدین کمتر به این مسائل توجه می‌کنند و برای تربیت درست با توجه به سبک زندگی ایرانی - اسلامی آنان از کودکی وقت آن‌چنانی نمی‌گذارند، به طوریکه بعضی وقت‌ها موضوع عفت و حیای و به ویژه حجاب و عفاف آنان در کشورمان ایران اسلامی زیرسؤال می‌رود.

دختران دیروز را بی‌خیال چه خبر از دختران امروز
بدون تردید؛ نوجوانان و جوانان هم برای داشتن زندگی خوب و ایده‌ال همچنین برخوردار از امنیت روانی و اخلاقی  به یک سبک زندگی نیاز دارند که در این میان به یقین سیره معصومین علیهم السلام بهترین شیوه و سبک زندگی را برای تمام جوامع بشری معرفی کرده که در این میان سبک زندگی حضرت معصومه (س) با ویژگی‌های اخلاقی بارز چون«عصمت و طهارت»، «کرامت»، «عفاف و حجاب» و «عرفان و عبودیت»؛ باید الگوی سبک زندگی دختران نسل امروز و فردای جهان اسلام قرار گیرد.

با این وصف، به نظر می‌آید در سال‌‏های اخیر با توجه به پدیده ارتباطات الکترونیک و رسانه‌‏ای، سبک زندگی اکثر نوجوانان و جوانان و به خصوص دختران ایرانی روز به روز، به کلی در حال زیر و رو شدن است و بر همین اساس هم هر روز شاهد اعتراض و هشدار، خانواده‌ها، مراجع و علما به این نوع وضعیت و سبک زندگی آنان روبه‌رو هستیم.

در به در به دنبال سبک های زندگی مدرن
نکته قابل تامل در این راستا اینکه والدین و  خانواده‌ها در جریان باشند، دشمنان انقلاب اسلامی در سال‌های اخیر با ابزارها و ترفندهای مختلف در صدد از بین بردن ارزش‌ها، باورهای دینی و اعتقادی و در این میان از هم پاشیدن نظام خانواده‌هاست، با این وجود به نظر می‌رسد، دشمن از طریق انواع شبکه‌های مجازی و ماهواره‌ها در برخی حوزه‌ها در قشر نوجوانان و جوانان ایرانی و به ویژه دختران نفوذ کرده، دلیل این ادعا را می‌توان گرایش این قشر به سرگرمی‌هایی چون پارتی‌ها، مد و مارک، مدیریت بالای بدن، گوش دادن به موسیقی پاپ خارجی و ایرانی، سفرهای سیاحتی خاص، تلفن همراه، اتومبیل شخصی، غذاهای سریع، شب‏‌نشینی پای ماهواره، وب‌گردی و ... مشاهده کرد.

از این رو، در این گزارش در پی پاسخ به نقش و جایگاه الگوهای سبک زندگی اسلامی، در سبک‌های زندگی مدرن جوانان امروزی و به خصوص دختران هستیم و در واقع برای رسیدن به پاسخ پرسش‌هایی از این جنس که سبک زندگی در جوامع ما تحت چه عواملی قرار دارد؟ چگونه شکل می‌گیرد؟ و چه دست‌های هدایتگر پنهانی آن را مدیریت می‌کند؟ چرا این روزها گرایش نوجوان و جوانان به استفاده از  سبک زندگی غربی و طرح‌های غربی بیشتر است؟

در هر حال، در این زمینه به سراغ دختران نوجوانان و جوانان شهر اولین‌ها رفتیم که در این راستا، دیدگاه‌ها و نظرات مختلفی داشته‌اند که جای بسی تامل، کنکاش و بررسی دارد.

لبخند تلخ دختران آذربایجان / پا به پای دختران در شهر اولین ها
ر. م، دختر دانش‌آموز یکی از دبیرستان‌ها شهر تبریز در این ارتباط در گفت‌وگو با خبرنگار فارس می‌گوید: آیین‌ها و مناسبت‌های مذهبی بهترین بهانه برای پرداختن به زندگی ائمه اطهار(ع) و الگو قرار دادن سبک زندگی آنهاست اما در عصر شبکه‌های مجازی و اجتماعی و به ویژه جذابیت‌های این شبکه‌ها باعث می‌شود که این قشر فعال جامعه به دلایل مختلف کمتر به ارزش‌های معنوی، اعتقادات و باورهای دینی بپردازد.

وی ادامه می‌دهد: به عنوان نمونه وقتی در خانواده‌ها پدر و مادرها هر روز چند ساعت وقت خود را صرف این گونه شبکه‌های مجازی و ماهواره‌ای می‌کنند، چه طور باید انتظار داشت که فرزندان آنها به مسائل معنوی، دینی و اعتقادی توجه داشته باشند.

وسوسه‌های سبک زندگی فرهنگ غربی
ک. ج، دختر جوان دیگری ساکن در کوی خیابان قدس شهر تبریز نیز در گفت‌وگو با گزارشگر فارس با انتقاد از وضعیت وخیم معیشت زندگی، اشتغال و بیکاری قشر عظیمی از جوانان می‌گوید: وقتی دانش‌آموز، نوجوان و جوان برای اوقات فراغت، گذران زندگی و معیشعت خود برنامه و هدف نداشته باشد، به هر راهی کشیده می‌شود و حتی این مسائل باعث می‌شود که ارزش‌ها و باورهای دینی و اعتقادی خویش را رها کند.

وی می‌افزاید: بخش عمده گرایش جوانان و نوجوانان به کارهای غیراخلاقی و به خصوص فرهنگ غرب مشکل بیکاری آنهاست، دولت باید فکر اساسی برای حل آن داشته باشد و فقط شعار ندهد.

این شهروند شهر تبریز در ادامه برگزاری آیین‌ها و مناسبت‌های مختلف دینی و معرفتی را برای زنده نگاه داشتن باورها و الگو گرفتن از زندگی ائمه اطهار(ع) ضروری بیان کرد و یادآور شد: امروز جهان اسلام هر چه دارد از این امامان معصوم و ائمه اطهار(ع) دارد و از این رو ضروری است، دست‌اندرکاران و متولیان حوزه فرهنگی و دینی با تدوین برنامه‌های مختلف دانش‌آموزان و قشر فعال جامعه را بیش از اینها به این سمت هدایت کنند.

زندگی با طعم اسلامی – ایرانی
ن. ع، دختر نوجوان دیگری که قاری قرآن نیز است هم در گفت‌وگو با فارس با تاکید بر اینکه در جوامع بشری به یقین قرآن، آیین اسلام ناب محمدی و ائمه معصومین(ع) بهترین شیوه و سبک زندگی را برای انسان‌ها معرفی کرده‌اند، می‌گوید: در حال حاضر نیز بسیاری از مشکلات و بدبختی‌ها مسلمانان به خاطر فاصله گرفتن از سبک زندگی ائمه اطهار(ع) و به ویژه سبک قرآنی و اسلامی است.

این فعال قرآنی در پایتخت تشیع جهان اسلام می‌افزاید: در گذشته خانواده‌ها و در این میان دانش‌آموزان، نوجوانان و جوانان بیشتر اوقات فراغت خود را به مسائل اعتقادی، دینی و به ویژه با قرآن سپری می‌کردند، ولی متاسفانه از زمان گسترش و ورود شبکه‌های مجازی، ماهواره، اینترنت و ... به خانه‌ها، فرهنگ غرب و مدرنیته، سبک زندگی بسیاری از نوجوانان و جوانان را عوض کرده است که این امر نیز مشکلات زیادی را برای خانواده‌ها و جامعه ایجاد کرده است.‌   

خانه به دوشی دختران امروز
ف.ر، دختر دانشجوی یکی از دانشگاه‌های شهر تبریز نیز در گفت‌وگو با گزارشگر فارس در جواب این سؤال که چرا این روزها قشر فعال جامعه به فرهنگ غرب تمایل پیدا کردند و چرا انحراف اخلاقی، فساد، طلاق و بسیاری از آسیب‌های اجتماعی در جامعه زیاد شده است؟معتقد است: امروزه دشمن با ابزارهای نوین خویش، کانون گرم خانواده‌های ایرانی را هدف قرار داده است که از سبک زندگی اسلامی – ایرانی خویش فاصله بگیرند که به نظر می‌آید، در بعضی از جاها هم موفق بوده است، به عنوان مثال در این استان از هرپنج ازدواج یکی به طلاق منجر می‌شود که این وضعیت در سایر استان‌ها وخیم‌تر گزارش شده است.

این قشر فهیم جامعه در ادامه با تاکید بر اینکه امروزه ارزش‌های دینی و مذهبی به عنوان یک سرمایه اجتماعی مهم نقش تعیین‌کننده‌ای در هدایت و سرنوشت‌ خانواده‌های ایرانی برعهده دارد، یادآور می‌شود: اگر در حال حاضر بسیاری از آسیب‌های اجتماعی دامن خانواده‌ها گرفته به خاطر فاصله گرفتن از ارزش‌ها، باورها و اعتقادات اجداد و نیاکان گذشته است و از این رو ضروری است، باید ضمن توجه به آداب و رسوم و فرهنگ تاریخ گذشته خویش، نسل امروز را با هویت و ارزش‌های دینی و تاریخی گذشته خویش نیز آشنا کنیم.

خانواده ها زیر چتر شبکه های ماهواره‌ای
حامد میررسولی، شهروند کوی دانشگاه شهر تبریز که صاحب 2 فرزند جوان است نیز در گفت‌وگو با فارس بر این باور است: امروزه دل مشغولی‌های زیاد خانواده‌های ایرانی باعث شده که خانواده کمترین وقت را برای کنترل و آموزش فرزندان خویش داشته باشند و نوجوان و جوان نیز از این غفلت خانواده‌ها، مجبور می‌شوند بیشتر وقت خویش را از طریق شبکه‌های مجازی، اجتماعی و ماهواره‌ها سپری کنند که این مسائل نیز خواسته و ناخواسته بسیاری از آسیب‌های اجتماعی دیگر را در خانواده‌ها را به دنبال دارد.

این پدر می‌افزاید: در حال حاضر نیز مهمترین مشکل جوانان بیکاری و شغل آنها است، به طوریکه اکثر فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌ها زیاده شده و این عوامل هم به نوبه خود موجب بسیاری از انحرافات و به خصوص فساد و فحشا در جامعه شده است که باید دست‌اندرکاران و دستگاه‌های متولی فکر اساسی به حال جوانان و آینده آنها داشته باشند.

روزی که اخلاق رنگ باخت
مریم قادری یکی دیگر از والدین شهر تبریز هم با بیان اینکه نباید جوانان و در این میان دختران جوان را به حال خود گذاشت، بر این باور است: عدم توجه به نیازهای اساسی جوان از جمله ازدواج، مسکن و شغل باعث بسیاری از انحرافات برای این قشر شده است و بسیاری از آسیب‌های اجتماعی موجود در جامعه که در حال حاضر نوجوانان و جوانان به نوعی با آن درگیر هستند، برمی‌گردد به ترویج فرهنگ غرب که رسانه‌ها و به ویژه شبکه‌های اجتماعی مجازی، اینترنت و ماهواره در این زمینه نقش کلیدی دارند و باید والدین مراقب فرزندان خویش باشند.

تماشای زندگی از چشم حضرت معصومه (س)
این مادر می‌افزاید: دخترهای نوجوان و جوان هر روز با پوشش‌ها و آداب و رسوم مختلف در جامعه حضور پیدا می‌کنند که به نظر می‌رسد، خانواده‌ها و دستگاه‌های متولی کمترین مراقبت و هدایت را در این راستا داشته‌اند و با این وجود برای نهادینه کردن و فرهنگ‌سازی سبک زندگی اسلامی – ایرانی و با الگو گرفتن از سبک زندگی و سیره امامان و ائمه اطهار(ع)، هنوز دیر نشده و جای کار زیادی با توجه به ظرفیت‌های هر منطقه وجود دارد و باید به آینده امیدوار شد.

کوتاه سخن و در نهایت اینکه، انسان‌ها و در رأس آنها کودکان، نوجوان و جوانان برای داشتن یک زندگی سالم و راحت به سبک و الگوی خاصی از زندگی نیاز دارند که به نظر می‌آید در دین اسلام بیش از هر آیین دیگر به این مسئله توجه شده است که نمونه‌های بارز آن، زندگی ائمه معصومین علیهم السلام و در این میان سیره و سبک زندگی حضرت معصومه (س) است که باید عصمت، پاکی، عفاف و حجاب، نکات اخلاقی و تربیتی، بصیرت، ولایت‌پذیری، معرفت به خداوند و نیز صبر و بردباری این بانوی بزرگوار الگوی زنان و دختران عالم باشد.  

گزارش از: موسی کاظم زاده