با اعطای اولین دوره جایزه علم و فناوری مصطفی(ص)
بازگشت به شکوه علم در جهان اسلام آغاز شد
جایزه مصطفی(ص) در چهار رشته نانوتکنولوژی، بایو تکنولوژی، فناوری اطلاعات و ارتباطات و حوزه عمومی باید انتخاب میشدند که در اولین دوره این جایزه عالی علم و فناوری تنها در دو حوزه «علوم و فناوری نانو» و « علوم و فناوری حوزه عمومی» دو دانشمند برتر جهان اسلام انتخاب شدند.
اولین دوره اعطای جایزه علم و فناوری مصطفی(ص) برگزار شد و دانشمندان از ۲۸ کشور مسلمان در ایران حضور یافتند. این اتفاق آغاز راهی طولانی برای تحول و بازگشت به شکوه گذشته علم در جهان اسلام است.
به گزارش مهر، جایزه مصطفی (ص)، جایزه عالی علم و فناوری است که هر دو سال یکبار به دانشمندان و پژوهشگران برتر جهان اعطا میشود. این جایزه به احترام نام پیامبر اعظم اسلام و به دلیل تأکید بسیار آن حضرت به علمآموزی، به نام یکی از القاب ایشان، «مصطفی»، به معنای برگزیده نامگذاری شده است.
هدف از اعطای جایزه مصطفی (ص) ترویج و تشویق علمآموزی و پژوهش در کشورهای عضو سازمان همکاریهای اسلامی (OIC) است. این جایزه پیشگام توسعه روابط نهادهای علمی و فنـاوری در کشورهـای عضو OIC است و با تقویت ارتباط میان دانشمندان و پژوهشگران به تعالی علمی این کشورها کمک خواهد کرد.
در حالت کلی برگزیدگان جایزه مصطفی در چهار رشته نانوتکنولوژی، بایو تکنولوژی، فناوری اطلاعات و ارتباطات و حوزه عمومی باید انتخاب میشدند که در اولین دوره این جایزه عالی علم و فناوری تنها در دو حوزه «علوم و فناوری نانو» و « علوم و فناوری حوزه عمومی» دو دانشمند برتر جهان اسلام انتخاب شدند.
قرار بود که اولین دوره جایزه مصطفی در سال ۱۳۹۳ برگزار شود ولی به دلایل تأخیر در دریافت طرحها و محدود شدن زمان داوری مراسم اعطای جایزه به تعویق افتاد. در دیماه سال گذشته زمان قطعی اعطای جایزه در دیماه ۱۳۹۴ تعیین شد.
نخستین مراسم اعطای جایزه عالی علم و فناوری مصطفی(ص) شب گذشته چهارم دیماه با حضور دانشمندان جهان اسلام، سورنا ستاری معاون علمی و فناوری رئیسجمهور و رئیس شورای سیاستگذاری جایزه مصطفی(ص)، محمد فرهادی وزیر علوم تحقیقات و فناوری، اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی و جمعی از مسئولان و مقامات سیاسی و کشوری در تالار وحدت برگزار شد.
یکی از این جوایز به پروفسور جکی یینگ، مدیرعامل و عضو هیئتعلمی موسسه نانو فناوری و مهندسی زیستی از سنگاپور و دیگری به پروفسور عمر یاغی رئیس موسسه علوم نانو انرژی و عضو هیئتعلمی دانشگاه برکلی آمریکا از اردن اعطا شد.
این دو دانشمند کارنامه درخشانی در حوزه علم و فناوری دارند و از میان ۱۰۰ دانشمند برتر در جهان اسلام در دبیرخانه شورای سیاستگذاری جایزه انتخابشدهاند.
در زمان اهدای جایزه مصطفی به دو دانشمند برجسته از سنگاپور و اردن، مجری از فرزند پروفسور یینگ که در این مراسم حضور داشت، دعوت کرد تا مادرش را در مراسم اعطای جایزه همراهی کند.
در این مراسم پروفسور جکی یینگ برگزیده بخش علوم و فناوری زیستی و پزشکی، درباره نحوه آشنایی خود با این جایزه گفت: برای تشکر از همراهانی که من را درراه علم و فناوری یاری کردند، باید از یکی از اساتیدم نام ببرم که مشاور تز دکترای من هم بود و نقش مهمی در مسیر زندگی من داشت. وی این جایزه را به من معرفی کرد.
یینگ ادامه داد: از نورینا دوست و همکار صمیمیام که گذشته از یاریاش، من را با دین مبین اسلام آشنا کرد، هم باید تشکر کنم. این دین زندگی و هدف من را تغییر داد.
وی همچنین با تقدیر از هیئت داوری جایزه مصطفی(ص) و رابطان خود در این نشان عالی علم و فناوری توضیح داد: بهترین اتفاق در این جایزه را باید گردهمایی دانشمندان جهان اسلام در یک محفل دانست که این اتفاق به پیشرفت علم و فناوری در کشورهای اسلامی کمک بزرگی میکند.
* برنده اردنی جایزه مصطفی: به دانشجویانم میگویم آنقدر شکست بخورید تا موفق شوید
در ادامه عمر یاغی برگزیده بخش علوم و فناوری نانو جایزه مصطفی (ص) عنوان کرد: افتخار بزرگی است که جایزه مصطفی (ص) را کسب میکنم و از کسانی که در شورای داوری و سیاستگذاری این جایزه بودند، کمال تشکر رادارم. من در اردن رشته شیمی را انتخاب کردم. در ۱۰ سالگی با ساختار مولکول آشنا شدم و کارم را بهطورجدی آغاز کردم.
وی افزود: من همیشه به دانشجویان و همکارانم توصیه میکنم که باید آنقدر شکست بخورند، شکست بخورند و شکست بخورند تا راهی برای رسیدن به موفقیت پیدا کنند.
این دانشمند در پایان از دستاندرکاران و برگزیدگان جایزه مصطفی(ص) برای اعطای این نشان عالی و همچنین انتخاب او بهعنوان دانشمند برگزیده در نخستین دوره برگزاری آن تشکر کرد.
* پروفسور رشدی راشد، فیلسوف و ریاضیدان
برجسته عرب
پروفسور رشدی راشد، فیلسوف و ریاضیدان برجسته عرب هم درباره این رویداد بزرگ علمی گفت: جایزه مصطفی (ص) میتواند موقعیت طلایی علمی گذشته را به دانشمندان مسلمان بازگرداند.
وی گفت: نقش علمی کشورهای جهان اسلام در قرنهای هشتم تا پانزدهم میلادی بسیار کلیدی بود. از طرفی دانشمندان مسلمان قومیتهای متفاوتی ازجمله ترکی، ایرانی، عربی داشتند و تمدن و فرهنگ اسلامی مانند ظرفی، تمامی این تفاوتها را در خود جمع کرده و به نیکی درهمآمیخته و زیباترین تناسبها را خلق کرده بود.
راشد با اشاره به زمان آغاز پس رفت جهان اسلام در علم گفت: رشد علوم در اوایل قرن ۱۷ از اروپا نشأت گرفت و اروپائیان پیشگام عرصه تکنولوژی شدند و تنها راه برونرفت از این بحران این است که دانشگاههای متخصص و در سطح کیفی و علمی بالا تأسیس کنیم.
وی همچنین به تأثیر همکاری و تعامل علمای جهان اسلام بر توسعه و نشر علم در این کشورها اشاره و گفت: زمانی که جهان اسلام یکپارچه بود دانشمندان مسلمان نیز همکاری و همراهی زیادی باهم داشتند و ارتباط عمیقی میان آنها بود. مثلاً میان دانشمندان جهان پهناور اسلام مکاتبات علمی صورت میگرفت.
استاد تاریخ علم در دانشگاه دنی دریدو فرانسه ادامه داد: حال نیاز است تا این همکاری دوباره از سر گرفته شود و سروشکل تازهای به خود بگیرد. به نظر میرسد جایزه مصطفی(ص) بهعنوان نشان عالی علم و فناوری در جهان اسلام بستر مناسبی برای تعامل دانشمندان جهان اسلام فراهم کرده و به بازیابی موقعیت طلایی علمی گذشته آنها کمک میکند.
وی استاد تاریخ علم در دانشگاه دنی دریدو فرانسه در پاسخ به اینکه چگونه میتوان نقش برجسته علمی مسلمانان در دوران گذشته را احیا کرد، ادامه داد: تأسیس مؤسسات علمی در جهان اسلام از اساسیترین راههاست.
* اضافه شدن دو رشته دیگر
به بخش عمومی
جایزه مصطفی (ص)
دیروز صبح شنبه ۵ دیماه نشست شورای سیاستگذاری جایزه با حضور اعضاء برگزار شد و درباره اعطای دومین دوره جایزه و مصوبات بعدی آن تصمیمگیری شد. بر اساس مصوبه نشست امروز مقرر شد دو رشته دیگر «اقتصاد و بانکداری اسلامی» و «علوم شناختی» به بخش عمومی جایزه اضافه شود.
* دوره بعدی جایزه دو سال آینده برگزار خواهد شد
نشان خادم المصطفی نیز که قرار است به خیرینی که از این جایزه حمایت مالی انجام دهند، اعطا شود در ایران به ثبت رسیده است. مقررشده که این نشان در سایر کشورهای اسلامی هم به ثبت برسد. همچنین مقرر شد خیرینی که میتوانند از این جایزه حمایت کنند الزاماً نباید مسلمان باشند.
صبح امروز بیستمین اجلاس سالانه آکادمی علوم جهان اسلام نیز با حضور ۴۰ دانشمند از ۲۸ کشور اسلامی، معاون علمی و فناوری رئیسجمهوری اسلامی ایران و وزیر امور خارجه در تهران برگزار شد.
برگزیدگان این دوره جایزه مصطفی (ص) در روزهایی آینده در دانشگاههای مهم کشور ازجمله تهران و تربیت مدرس نشستهائی با عنوان «راهکار توسعه فناوری در علوم» خواهند داشت.
پیشازاین مهدی صفاری نیا دبیر شورای سیاستگذاری جایزه مصطفی (ص) از راهاندازی مجتمع تجاری – درمانی در تهران که وقف جایزه است در آینده نزدیک خبر داد.
* برگزاری مسابقه «نور ابن هیثم» برای دانشآموزان
دبیر شورای سیاستگذاری جایزه مصطفی (ص) بابیان اینکه برگزاری مسابقه «نور ابن هیثم» یکی از برنامههای جانبی جایزه مصطفی(ص) به شمار میرود، گفت: تاکنون در این مسابقه بیش از ۹ هزار دانشآموز شرکت کردهاند و هزار اثر توسط دبیرخانه این مسابقه دریافت شده است.
* ۲۷۰ نفر تأمینکننده اصلی جایزه علم و فناوری
مصطفی (ص)
صفاری نیا بابیان اینکه تأمینکنندگان اصلی این جایزه علم و فناوری، مردم هستند، اظهار داشت: صندوقی از سال ۱۳۹۳ برای جایزه مصطفی (ص) تشکیل شد تا در توسعه علوم و فناوری جهان اسلام با شعار «علم و فناوری در خدمت و رفاه کشورها» گامی برداشته شود.
وی تصریح کرد: هزینه اولین دوره جایزه، توسط مردم و خیرین تأمینشده که حدود ۲۷۰ نفر از تأمینکنندگان مالی اولین دوره جایزه بودند.
صفاری نیا بابیان اینکه توسعه وقفی در قالب جایزه نیز در حال پیگیری است، گفت: همچنین نذر علمی هم با مشارکت شرکتهای دانشبنیان در قالب جایزه برگزارشده است.
به گفته وی، همچنین قرار است پروژه دومی را با همکاری استانداری تهران و سازمان زمین و مسکن آغاز کنیم که این موضوع در حال پیگیری است. ضمن اینکه نشان «خادمالمصطفی» اکنون در بیش از ۹۰ کشور جهان اسلام در حال ساخت است که قرار است به خیرین این جایزه اعطا شود.
* برگزاری اجلاس با شعار «علم، فناوری و نوآوری: ایجاد آینده مشترک بشریت»
پرویز کرمی، دبیر ستاد توسعه فرهنگ علم، فناوری و اقتصاد دانشبنیان معاونت علمی نیز با اشاره با ورود جمعی از دانشمندان مسلمان از کشورهای مختلف اسلامی یادآور شد: تهران میزبان دانشمندان و فرهیختگان جهان اسلام برای تعاملات سازنده علمی و فناوری است.
کرمی افزود: این اجلاس با شعار «علم، فناوری و نوآوری: ایجاد آینده مشترک بشریت» برگزار میشود و میهمانان خارجی و داخلی در آن حضور دارند.
وی بابیان اینکه جایزه مصطفی(ص)، دو پروژه مهم را دنبال میکند، ادامه داد: پروژه اول با مشارکت بانک توسعه اسلامی احداث ساختمان وقفی است. دومین پروژه نیز با مشارکت خیرین اختصاص زمینی وقفی در تهران به صندوق موقوفات جایزه مصطفی(ص) است.