نمایندگان مجلس کلیات طرح الزام دولت به حفظ حقوق و دستاوردهای هستهای را با تغییرات زیاد به تصویب رساندند، تغییراتی که میتوان آن را نوعی رقیقسازی طرح مذکور دانست!
کلیات طرح الزام دولت به حفظ حقوق ودستاوردهای هستهای در حالی روز گذشته با 199 رای موافق به تصویب رسید که تغییرات قابل تاملی در آن صورت گرفته و رقیقسازی آن به شکلی است که عملا اهداف اصلی و عمده این طرح خنثی شده است. الزامات صریح و روشن طرح اولیه با افزودن یا کاستن برخی موارد باعث شده مفرهایی برای دادن امتیازات غیرموجه بوجود آید.
براساس ماده واحده قرائت شده از سوی رئیس مجلس؛ در راستای صیانت از منافع ملی و رعایت مقررات پادمان منع گسترش سلاحهای هستهای هر گونه نتایج مذاکرات هستهای با کشورهای 1+5 در صورتی معتبر است که الزامات زیر به صورت شفاف رعایت شود:
1-لغو تحریمها بهطور یکجا و کامل باید در متن توافقنامه درج شده و در روز اجرای تعهدات ایران انجام شود.
2-آژانس بینالمللی انرژی اتمی در چارچوب توافقنامه پادمان مجاز به انجام نظارتهای متعارف از سایتهای هستهای است و دسترسی به اماکن نظامی، امنیتی و حساس غیرهستهای، اسناد و دانشمندان ممنوع است؛ باید مصوبات شورایعالی امنیت ملی رعایت شود.
3- هیچ محدودیتی برای کسب دانش و فناوری صلحآمیز هستهای و تحقیق و توسعه پذیرفته نیست و باید مصوبات شورایعالی امنیت ملی رعایت شود.
در تبصره یک این ماده واحده آمده است: براساس اصول 77 و 125 قانون اساسی نتیجه مذاکرات باید به مجلس شورای اسلامی ارائه شود.
در تبصره دو نیز تاکید شده است: وزیر خارجه موظف است روند اجرای توافقنامه را هر شش ماه یکبار به مجلس شورای اسلامی گزارش کند؛ کمیسیون امنیت ملی مجلس هر شش ماه یکبار گزارش روند حسن اجرای توافقنامه را به نمایندگان مجلس شورای اسلامی ارائه مینماید.
گفتنی است رئیس مجلس پس از قرائت متن ماده واحده تغییریافته طرح الزام دولت به حفظ حقوق و دستاوردهای هستهای گفت: متنی که تهیه شده است همان متن قبلی است البته یکسری اصلاحات ویرایشی در آن انجام شده است، کلیات این طرح را در جلسه یکشنبه در مجلس تصویب کردیم و جزئیات آن در جلسه بعد به رأی گذاشته خواهد شد.
وکلای ملت با 199 رأی موافق، 3 رأی مخالف و 5 رأی ممتنع از مجموعه 213 نماینده حاضر در مجلس ماده واحده این طرح را به تصویب رساندند.
پس از تصویب کلیات طرح مذکور با رأی بالای نمایندگان، فریاد «مرگ بر آمریکا» در صحن علنی مجلس طنینانداز شد.
فرآیند رقیقسازی!
گفتنی است از بند یک ماده واحده قبلی که با تغییراتی کلیات آن دیروز تصویب شد عبارت «[لغو] کامل و یکپارچه همه تحریمهای مقرر در قطعنامههای شورای امنیت، مصوبات اتحادیه اروپا، کنگره و دولت آمریکا» حذف و عبارت «در روز توافق» به عبارت «در روز انجام تعهدات ایران» تغییر یافته است.
بر اساس این گزارش در بند یک ماده واحده جدید آمده است: لغو تحریمها به صورت یک جا و کامل باید در متن توافقنامه درج شده و در روز اجرای تعهدات ایران، انجام شود.
در بند دو این ماده واحده نیز عبارت «با هر بهانهای» حذف و عبارات «در چارچوب توافقنامه پادمان» و «مصوبات شورایعالی امنیت ملی باید رعایت شود» به آن اضافه شده است.
بر این اساس در بند دو ماده واحده اصلی آمده بود آژانس انرژی اتمی مجاز به انجام نظارتهای متعارف از سایتهای هستهای است و دسترسی به کلیه اسناد دانشمندان و اماکن نظامی، امنیتی و مکانهای حساس غیرهستهای با هر بهانهای ممنوع است.
که این بند به این صورت تغییر یافته است «آژانس بینالمللی انرژی اتمی در چارچوب توافقنامه پادمان، مجاز به انجام نظارتهای متعارف از سایتهای هستهای است. دسترسی به کلیه اماکن نظامی، امنیتی و حساس غیرهستهای، اسناد دانشمندان ممنوع است. مصوبات شورایعالی امنیت ملی باید رعایت شود.»
در بند 3 متن اصلی نیز آمده بود «هیچ محدودیتی برای کسب دانش و فناوری صلحآمیز هستهای و زنجیره تأمین و تولید در تحقیق و توسعه پذیرفته نیست.» که در متن جدید عبارت «و باید مصوبات شورایعالی امنیت ملی رعایت شود» اضافه شده است.
در تبصره 1 ماده اصلی نیز آمده بود: نظارت بر حسن اجرای توافقنامه توسط هیئتی ۷ نفره از نمایندگان مجلس شورای اسلامی منتخب نمایندگان مجلس انجام خواهد شد. این هیئت موظف است هر سه ماه یک بار گزارش روند اجرای توافق را به صحن علنی ارائه خواهد کرد. که این تبصره تغییر کرده و به این صورت در آمده است: براساس اصول ۷۷ و ۱۲۵ قانون اساسی، نتیجه مذاکرات باید به مجلس شورای اسلامی ارائه شود.
بر اساس این گزارش تبصره جدیدی نیز به متن اصلی اضافه شده که براساس آن «وزیر امور خارجه موظف است روند اجرای توافقنامه را هر شش ماه یکبار به مجلس شورای اسلامی گزارش دهد. کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس هر شش ماه یک بار گزارش روند حسن اجرای توافقنامه را به نمایندگان مجلس شورای اسلامی ارائه میکند».
تذکر توکلی و پاسخ لاریجانی
گفتنی است در جریان تصویب کلیات این طرح احمد توکلی نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در نشست علنی صبح دیروز طی تذکری آییننامهای نسبت به از دستور کار خارج شدن بررسی طرح الزام دولت به حفظ حقوق هستهای انتقاد کرد و اظهار داشت: در بند 9 دستور کار هفته گذشته صحن علنی بررسی طرح الزام دولت به حفظ حقوق هستهای آمده بود.
در ادامه این جلسه، علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی در پاسخ به این تذکر احمد توکلی با بیان اینکه طرح الزام دولت به حفظ حقوق هستهای در دستور هفتگی مجلس قرار دارد، گفت: موضوع هستهای جزء مسائلی است که به شورایعالی امنیت ملی مربوط میشود و شورایعالی امنیت ملی نیز درباره اینگونه موارد نظراتی دارد، لذا باید اینگونه طرحها با هماهنگی شورایعالی امنیت ملی به تصویب برسد.
وی با بیان اینکه ما میخواهیم در کشور به یکدیگر کمک کنیم نه اینکه مسئله جدیدی برای کشور بسازیم، تصریح کرد: شورایعالی امنیت ملی یکسری چارچوبهای مشخصی دارد، ما باید در این زمینه هماهنگی لازم را داشته باشیم، چون بحث فروش سیبزمینی در کشور که نیست بلکه بحث یک موضوع مهم کشور است.
لاریجانی تأکید کرد: باید در این زمینه توجه لازم را داشته باشیم، این موضوع در هیئت رئیسه مجلس هم مورد بحث و بررسی قرار گرفت و بنا شد درباره طرح هستهای مجلس چارچوبهای مورد نظر مقام معظم رهبری حتما رعایت شود. لذا این طرح باید پس از مشورت با شورایعالی امنیت ملی به تصویب برسد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: شورایعالی امنیت ملی ملاحظاتی درباره طرح الزام دولت به حفظ حقوق هستهای کشورمان دارد که ما این ملاحظات را به نمایندگان مجلس منتقل کردیم، اما متأسفانه برخی از این ملاحظات در مجلس رعایت نشده است، ما چون میخواهیم با رأی بالایی طرح مذکور را در صحن علنی تصویب کنیم، لذا باید به یکدیگر در این زمینه کمک کنیم.
شورایعالی امنیت ملی
به معنای دبیر و وزیرخارجه نیست
در پاسخ به علی لاریجانی، حمید رسایی نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با فارس با تأکید بر اینکه شورایعالی امنیت ملی به معنای دبیر شورا و وزیرخارجه نیست، گفت: طبق قانون اساسی مصوبات شورا در صورت تأیید رهبر معظم انقلاب برای مجلس الزامآور میشود.
وی درباره ملاحظات شورایعالی امنیت ملی در مورد طرح الزام دولت به حفظ حقوق و دستاوردهای هستهای که امروز علی لاریجانی رئیس مجلس هنگام توضیح علت از دستور خارج شدن این طرح از دستور کار صحن علنی مطرح کرد، گفت: من از ایشان در این مورد سوال کردم، اما شورایعالی امنیت ملی هیچ مصوبهای در این زمینه ندارد.
رسایی منظور رئیس مجلس از ملاحظات شورایعالی امنیت ملی را نظرات و مکاتبات علی شمخانی دبیر این شورا و محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه ذکر کرد و با تأکید بر اینکه اینها شورایعالی امنیت ملی نیستند، خاطرنشان کرد: طبق قانون اساسی مصوبه شورا در صورت تأیید رهبر معظم انقلاب برای مجلس الزامآور میشود.
مصوبات نمایندگان
نمایندگان مجلس شورای اسلامی در نشست علنی دیروز رسیدگی به طرح یک فوریتی استانیشدن انتخابات مجلس را ادامه دادند و موادی از این طرح را پس از بحث و بررسی به تصویب رساندند.
بر این اساس نمایندگان مجلس، وزارت کشور را موظف کردند در برگههای اخذ رأی «محلی» را برای رأی به عنوان فهرست تعیین کند.
از سوی دیگر نمایندگان مجلس شورای اسلامی مصوب کردند از هر حوزه انتخابیه استان نامزدهایی که ۱۵ درصد آرای صحیح مأخوذه حوزه انتخابیه را کسب کنند، نماینده یا نمایندگان استان از آن حوزه محسوب میشوند.
خبر دیگر اینکه با تصویب نمایندگان به منظور تجمیع نتایج آراء حوزههای انتخابیه استانها هیئت اجرایی با ریاست استاندار تشکیل میشود.
نمایندگان همچنین طبق مصوبهای، مدت فعالیت تبلیغات انتخاباتی برای نامزدهای نمایندگی مجلس را ۱۴ روز تعیین کردند.
همچنین نمایندگان ملت مقرر کردند انتخابات میاندورهای مجلس شورای اسلامی یکمرحلهای است و هر نامزد صرفا چنانچه در حوزه انتخابیه محل ثبتنام، واجد اکثریت نسبیآرا گردد، به مجلس شورای اسلامی راه مییابد.
از سوی دیگر نمایندگان مصوب کردند آییننامه اجرایی استانی شدن انتخابات توسط وزارت کشور تهیه شود و به تصویب هیئت وزیران برسد.