ايران، براي دستيابي به قله هاي پيشرفت و عزت و افتخار، نيازمند دانشمندان و نخبگاني است كه عاشق كشور و مردم و عاشق هويت و سرنوشت ملت باشند.
اين جمله، توصيه اصلي رهبر انقلاب به هزار نخبه جواني بود كه صبح ديروز بيش از دو ساعت و نيم با ايشان ديدار و تبادل نظر كردند.
در اين ديدار، ابتدا 12 نخبه دانشگاهي، حدود يك ساعت و 45 دقيقه ديدگاه هاي جامعه نخبگاني را درباره مسائل دانشگاهي، علمي ـ فرهنگي ـ اجتماعي ـ اقتصادي و سياسي بيان كردند.
حضرت آيت الله خامنه اي پس از شنيدن و يادداشت برخي نكات سخنان نخبگان، اين نكته اساسي را خطاب به جامعه نخبگاني كشور، چه سياسي و چه علمي ـ فرهنگي، خاطرنشان كردند كه: نخبه بايد با احساس دلبستگي معنوي به كشور و ملت، در عرصه كاري خود، تلاش و فداكاري كند چرا كه بدون عشق به سرنوشت كشور و ملت، نخبه نمي تواند در جامعه خود، تأثيري واقعي و راهگشا داشته باشد.
رهبر انقلاب با اشاره به برخي تجربيات تاريخي و معاصر، «قدرت بدون اتكا به دين» را منجر به ظلم و وحشيگري دانستند و بر اين واقعيت تأكيد كردند كه اگر ملتي مي خواهد در دنياي پرتلاطم كنوني، خود را حفظ كند و مانع از «هجوم نظامي ـ امنيتي» و «هجوم نرم افزاري، فرهنگي و اخلاقي مراكز قدرت جهاني» شود، احتياج به نخبگاني دارد كه «همّ و غمّ» اصلي آنها، «پيشرفت و عزت و افتخار» كشور و ملتشان باشد و ايمان، مهمترين عاملي است كه مي تواند اين احساس دروني را، عميقاً ايجاد كند.
ايشان، پيشرفتهاي ملت ايران را در سي و سه سال اخير، ناشي از ايمان و احساس دلبستگي نخبگان به كشور بر شمردند و خاطر نشان كردند: با وجود فشارهاي همه جانبه بيگانگان، صدها شخصيت و نخبه برجسته نظير شهيد شهرياري در رشته هاي مختلف، به تلاش فداكارانه و كارهاي برجسته و ماندگار مشغولند.
رهبر انقلاب اسلامي، بيگانه ستيزي را در مباحث علمي مردود خواندند و افزودند همانگونه كه بارها گفته ايم حاضريم براي دستيابي به دانش، شاگردي كنيم اما نبايد هميشه شاگرد بمانيم بلكه مي خواهيم ملت ايران به جايي برسد كه ديگران، شاگردي او را بكنند.
حضرت آيت الله خامنه اي، با اشاره به احساس حقارت و خود باختگي سياستمداران و عناصر حكومت پهلوي در مقابل غرب افزودند: آنها، ايران را با اين سابقه درخشان و ذخاير عظيم فكري و فرهنگي، در مقابل غرب به هيچ مي انگاشتند اما انقلاب، اين تفكر ارتجاعي را از بين برد و كشور ضمن برخورداري از پيشرفتهاي چشم گير، در پرتو احساس مسئوليت و عزم و اراده جامعه نخبگاني و عموم مردم، انشاءالله به پيشرفتهاي بيشتري دست خواهد يافت.
رهبر انقلاب در ادامه سخنانشان، دولتمردان را به سرمايه گذاري هر چه بيشتر در توليد علم و نوآوري علمي فرا خواندند و خاطر نشان كردند: اين كار بسيار ضروري، بايد با ارتقاي مديريتي در دانشگاهها و مراكز و نهادهاي علمي همراه شود تا آثار درخشان خود را به بار آورد.
ايشان همچنين در بحث ارتباط دانشگاه و صنعت، بر برنامه ريزي دولت براي ايجاد و گسترش پژوهشگاهها و مراكز علمي ـ تحقيقاتي تأكيد و خاطر نشان كردند: اين گونه مراكز مي توانند نياز بخش صنعت را به نوآوري و افزايش كيفيت تأمين كنند ضمن اينكه اينكار متقابلاً به افزايش شور و نشاط علمي در دانشگاهها، كمك خواهد كرد.
حضرت آيت الله خامنه اي با اشاره به محصولات كيفي توليد داخل در برخي عرصه ها، خودداري دستگاههاي دولتي از خريد توليدات خارجي را، كاملاً الزامي دانستند و افزودند: رئيس جمهور به دستگاههاي دولتي دستور دهد كه در اين موارد، مطلقاً كالاي خارجي خريد نكنند.
اقدام دولت براي وادار كردن دستگاهها و بانكها به حمايت از توليد كنندگان و صنعتگران داخلي و حمايت بيشتر دولت از بخش كشاورزي از ديگر نكاتي بود كه رهبر انقلاب، آنرا بسيار ضروري خواندند.
حضرت آيت الله خامنه اي همچنين از رشد كمّي و گاه كيفي مقالات علمي ابراز خرسندي كردند، اما افزودند: نبايد رشد كمّي مقالات هدف قرار داده شود بلكه كيفيت مقالات و مهمتر از آن جهت گيري مقالات در تأمين نيازهاي كشور، بايد اصل قرار گيرد.
رهبر انقلاب اسلامي جوانان پر طراوت ، با ايمان و آماده بكار ايران را سرمايه اي ارزشمند و گرانبها براي پيشرفت خواندند و با استقبال از بيان ايرادها در سخنان نخبگان خاطر نشان كردند: ملت ايران و مسئولين راه دشواري را بسوي هدفي بزرگ آغاز كرده اند كه وجود نقاط ضعف و يا بروز اشكال در اين مسير، طبيعي است ولي هيچگاه نبايد به خاطر اين گونه مسائل در مسير حركت به سمت هدف و ادامه پيشرفت، متزلزل شد.
رهبر انقلاب اسلامي همچنين با اشاره به سخنان يكي از نخبگان جوان در خصوص نبود مجال براي نقش آفريني نخبگان جوان در مراكز تصميم گير و تأثيرگذار فرهنگي، تأكيد كردند: اين درخواست، منطقي است و حضور جوانان در بخشهايي، قطعاً بسيار پيش برنده است اما مهمتر از حضور اجرايي جوانان، تأثيرگذاري فكري و گفتمان سازي جوانان است چرا كه اين كار مسئولان و مديران را هم به همان جهت مورد نظر جوانان، سوق خواهد داد.
ايشان ضمن انتقاد از عدم اهتمام لازم به مسئله كرسي هاي آزاد انديشي با وجود تأكيدهاي مكرر، خاطرنشان كردند: جوانان بايد با فكر كردن، نوشتن و انعكاس ايده هاي خود در كرسي هاي آزاد انديشي فضاي گفتماني بوجود آوردند.
رهبر انقلاب تأكيد كردند: حركت علمي سالهاي اخير و تبديل توليد علم به يك ارزش، نتيجه شكل گيري گفتمان علمي در بيش از يك دهه گذشته است.
حضرت آيت الله خامنه اي در بخش ديگري از سخنان خود، با قدرداني از تلاشها و اقدامات خوبي كه در معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري و بنياد ملي نخبگان انجام گرفته بويژه انجام مراحل تدوين سند ملي نخبگان، افزودند: تهيه سند ملي نخبگان يكي از اقدامات بسيار ضروري و مهم است زيرا مسير شناسائي استعدادها، پرورش استعدادها براي تربيت نخبگان، و مراحل بعد از احراز عنوان نخبه را، مشخص خواهد كرد.
ايشان اظهار اميدواري كردند: اين سند هر چه زودتر تصويب و اجرايي شود.
در ابتداي اين ديدار، سخنگويان كميسيونهاي پنجگانه اجلاس نخبگان جوان، نتايج بحثهاي فشرده صدها دانشجوي نخبه و استادان دانشگاهها را بيان كردند. اسامي اين 5 نخبه دانشگاهي عبارت است از :
دكتر نيما رضايي: عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي دانشگاه تهران ـ سخنگوي كميسيون سلامت
سيد سعيد سرافراز : دارنده مدال طلاي المپياد 86 ـ سخنگوي كميسيون انرژي
حسن نيك آئين: دارنده مدال نقره المپياد كامپيوتر ـ سخنگوي كميسيون صنعت
دكتر عليرضا شايسته: دارنده مدال طلاي المپياد جهاني شيمي سخنگوي كميسيون علوم انساني
و سعيد صالحي پور: دارنده مدال طلاي المپياد دانشجويي رياضي ـ سخنگوي كميسيون علوم پايه
شناسايي، جذب، پرورش نخبگان در رده هاي مختلف مديريتي و مديريت تحول در كشور از نكات اصلي مطرح شده در اين بخش از ديدار بود. سخنگويان كميسيون هاي اجلاس نخبگان جوان، يك انتقاد صريح و يك نكته مثبت مديريتي هم مطرح كردند: انتقاد از مديراني كه سيستم مديريت فردي را دنبال مي كنند و به نخبگان اهميت لازم را نمي دهند و استقبال از ديدگاه مديران و مسئوليني كه خرد جمعي و استفاده از نخبگان را مبناي سيستم مديريتي خود قرار داده اند.
نياز كشور به تدوين نقشه جامع در عرصه هاي مختلف، نكته مشترك ديگري بود كه سخنگويان كميسيون هاي سلامت، انرژي، صنعت، علوم انساني و علوم پايه بيان كردند.
اهميت كار فرهنگي بر روي نخبگان با توجه به تاثيرگذاري و الگوسازي آنها در جامعه، ضرورت توجه همزمان نخبگان به كلان نگري و درك درست شرايط كشور، حل مشكلات شركتهاي دانش بنيان، ايجاد ارتباط ميان نخبگان ايده پرداز و مراكز اجرايي و صنعتي، ضرورت توجه بيشتر به علوم پايه بعنوان مبناي توسعه و تكنولوژي برتر، فراهم شدن امكانات لازم براي ارتقاي علمي استعدادهاي برتر در داخل كشور، انتقاد از برخي نواقص بنياد علمي نخبگان از جمله در زمينه پرورش نخبگان و اهميت توليد الگوهاي صحيح بومي در حوزه هاي هنري از جمله سينما از ديگر نكاتي بود كه به عنوان جمع بندي اجلاس نخبگان مطرح شد.
پس از بيان اين جمع بندي، هفت نفر ديگر از نخبگان به بيان ديدگاههاي مختلف خود پرداختند. اين افراد به انتخاب خود نخبگان، از ميان صد نفر كه خواستار بيان نظراتشان در اين ديدار بودند انتخاب شده بودند. اسامي اين نخبگان جوان:
¤ مهتاب ترك بيات: نفر سوم كنكور هنر ـ دانشجوي كارشناسي دانشكده هنر
¤ سيد محمد امين آقامير: نفر سوم المپياد فيزيك ـ كارشناسي ارشد مديريت دانشگاه صنعتي شريف
¤ جعفر حسني: رتبه اول دكتراي دانشگاه تربيت مدرس
¤ آزيتا بلالي اسكويي: برگزيده جشنواره هاي خوارزمي و فارابي ـ عضو هيأت علمي دانشگاه تبريز
¤ ميرهادي رهگشايي: طلاي المپياد فيزيك ـ دانشجوي دانشگاه صنعتي شريف
¤ خديجه مظفري: رتبه سوم المپياد حقوق ـ دانشجوي دانشگاه تهران
و ناصر صباغ نيا: دارنده رتبه اول مهندسي كشاورزي
نكاتي كه نخبگان در اين بخش از ديدار مطرح كردند طيف وسيعي از مسائل دانشگاهي، علمي ـ فرهنگي ـ اجتماعي ـ سياسي و اقتصادي را شامل مي شد.
انتقاد از درسهاي قديمي و عمدتاً غربي رشته هاي هنري، لزوم استفاده از جوانان نخبه در مراكز مديريت فرهنگي بويژه شوراي عالي انقلاب فرهنگي و ضرورت توجه به معماري اسلامي ـ ايراني در آرايش عمومي شهرها مهمترين نكاتي بود كه چند نفر از نخبگان جوان در زمينه مسائل فرهنگي ـ اجتماعي مطرح كردند. نخبگان جوان همچنين از كمبود فضاي تعامل حوزه و دانشگاه ـ حاكم شدن نگاه در حوزه پژوهشي و مقالات علمي ـ ضعف ارتباط دانشگاه و صنعت ـ و كمبود حمايت هاي اجرايي، فرهنگي و اقتصادي از توليدات داخلي سخن گفتند و خواستار ايجاد كرسي هاي پژوهشي اصلاح نظام قضايي با هدف سرعت يافتن روند رسيدگي به پرونده ها و توجه بيشتر دولت به بخش كشاورزي شدند.
خانم دكتر سلطانخواه معاون علمي و فناوري رئيس جمهور نيز در اين ديدار اعلام كرد: تهيه و تصويب آئين نامه تسهيلات جذب و نگهداري نيروهاي نخبه در دستگاههاي اجرايي، تشكيل هيأت هاي جذب نخبگان، بستر سازي براي ورود نخبگان به كسب و كار دانش بنيان، ايجاد زمينه ادامه تحصيل نخبگان در كشور، و تصويب آئين نامه اعطاي بورس دكترا به نخبگان از جمله اقدامات بنياد ملي نخبگان است.
رئيس بنياد ملي نخبگان همچنين از در دست تدوين بودن سند راهبردي كشور در امور نخبگان خبر داد و افزود: تدوين اين سند ملي در مراحل نهايي است كه پس از آماده شدن، به شورايعالي انقلاب فرهنگي ارائه خواهد شد.