فضای مذاکرات هستهای پس از چهار دور گفتوگو میان وزیران خارجه ایران و آمریکا، دیروز کمی مثبتتر از روزهای گذشته بود و پس از آنکه محمدجواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان، مذاکره با همتای آمریکاییاش را خوب توصیف کرد، جان کری، وزیر خارجه آمریکا هم در کنفرانسی خبری از پیشرفتهایی ملموس در مذاکرات خبر داد و البته تاکید کرد که هنوز اختلافات عمیقی باقی مانده است؛ کری گفت که برای مشورت با اوباما و کنگره آمریکا به واشنگتن بر میگردد.
گفتوگوهای وزیران خارجه ایران و آمریکا از روز یکشنبه آغاز شد و دوشنبه نیز ظریف و کری، دو نوبت با یکدیگر مذاکره کردند و پس از این مذاکرات نیز اشتون به وزیران خارجه ایران و آمریکا پیوست تا طرفین به یک جمعبندی از گفتوگوها برسند.
وزیر امور خارجه کشورمان پس از سه دور مذاکره با همتای آمریکایی خود تاکید کرد که نیازمند مباحث جدی در سطح مدیران سیاسی هستیم.جان کری هم همانطور که اعلام شده بود ظهر دیروز در کنفرانسی خبری شرکت کرد و گزارشی کلی از سه دور گفتوگو با همتای ایرانیاش ارائه کرد و گفت که برای مشورت به آمریکا برمیگردد، اما در حالی که خیلیها تصور میکردند این کنفرانس خبری، پایان مذاکرات وزیران خارجه ایران و آمریکاست، ظریف و کری، عصر دیروز برای چهارمین دور با یکدیگر گفتوگو کردند.
کری در کنفرانس خبری که دیروز داشت اعلام کرد که پس از مذاکرات مبسوطی که با ظریف داشته است، قصد دارد به واشنگتن برود تا درباره گامهای بعدی با اوباما و کنگره مشورت کند.
به گزارش ایرنا، وزیر خارجه آمریکا گفت: به طور قطع ما به کارمان ادامه میدهیم و راههایی برای دستیابی به توافق وجود دارد. پیشرفتهای ملموسی داشتهایم، هرچند که شکاف و اختلافات در موضوعات اساسی باقی مانده است.
وزیرخارجه آمریکا تاکید کرد: میخواهم زیر این عبارت خط بکشم «اهدافی که داریم غیرقابل دسترسی نیستند.»
وی گفت: در چند روز گذشته مذاکرات گستردهای با ظریف داشتیم تا ببینیم چه کار میتوانیم بکنیم که مطمئن شویم خواستههای ایران و آمریکا تامین خواهد شد. باید مطمئن شویم برنامه هستهای ایران اکنون و در آینده صلحآمیز خواهد بود.وزیر خارجه آمریکا افزود: به پیشرفتی که داشتیم احترام میگذاریم و به طور قطع از طریق رسانهها مذاکره نخواهم کرد و وارد جزئیات نخواهم شد. هر دو طرف در حال کار کردن روی مسائل باقی مانده هستند.
وی در پاسخ به پرسشی گفت که هیچ صحبتی درباره رقم مشخص سانتریفیوژها نخواهد کرد.
کری در پاسخ به پرسشی با توجه به بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی درباره نیاز غنیسازی ایران به 190 هزار سو گفت: این عدد جدیدی نیست که ما را متعجب کند. نشاندهنده این است که ایران برنامه دراز مدت هستهای دارد و به گفته ایرانیها، میخواهند انرژی تولید کنند.
وزیر خارجه آمریکا افزود: من وارد موضوع تعداد سانتریفیوژها نمیشوم، چون درباره آن پشت میز مذاکره صحبت خواهیم کرد. کری در عین حال اظهار کرد: البته 19 هزار (سانتریفیوژ) عدد خیلی زیادی است.
وی با بیان این که برنامه هستهای ایران باید صلحآمیز باشد به فتوای رهبر معظم انقلاب اشاره کرد و گفت: این فتوا خیلی جدی است و ما آن را مد نظر داریم.
وزیر خارجه آمریکا با تاکید بر اینکه نیازمند راههای شفاف سازی برای اثبات صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران هستیم، گفت: ایران باید به پرسشهای مختلف آژانس بینالمللی انرژی اتمی پاسخ دهد و گامهای زیادی باید برداشته شود. البته این شرایط فقط مختص ایران نیست. جان کری، محمدجواد ظریف را مذاکرهکنندهای سرسخت توصیف کرد و گفت: او برای آنچه که میخواهد میجنگد. هم ما میدانیم چه باید بکنیم و هم او میداند که چه باید بکند تا به توافقی که مورد نظر طرفین است برسیم.
عراقچی: تحریمها باید یکباره و کامل لغو شود
در همین حال، سیدعباس عراقچی، مذاکرهکننده ارشد کشورمان تاکید کرده است که تهران هر طرحی برای تعلیق جزیی تحریمها به عنوان گامی اولیه پیش از لغو کامل آنها را رد میکند و شاید بر همین اساس است که کری گفته برای مشورت با کنگره به آمریکا میرود، چرا که برای لغو تحریمها، نیاز به مصوبه کنگره است.
به گزارش ایرنا، عراقچی گفته است: اگر آنها انتظار دارند ایران تدابیر برگشتناپذیر را انجام دهد، آنها (گروه 1+5) نیز باید انجام تدابیر برگشتناپذیر را در دستور کار قرار دهند و تحریمها باید یکباره و تمام و کمال لغو شود.
معاون وزیر خارجه ایران ادامه داد: آنها ترجیح میدهند، ابتدا تحریمها را تعلیق کنند سپس آن را لغو کنند؛ اما این موضوعی است که ما آن را نمیپذیریم.
عراقچی همچنین با یادآوری اینکه تمدید دوره مذاکرات برای یک یا دو هفته دیگر ممکن است، گفت: مذاکرات با وزیر امور خارجه آمریکا مفید بوده است، اما هنوز در مورد مسائل کلیدی پیشرفتی حاصل نشده است.
وی خاطرنشان کرد: لغو همه تحریمها به صورت یکباره مورد نظر ماست، اما حقیقت این است که به یک برنامه زمانبندی نیاز داریم که شامل چگونگی تدابیری باشد که ایران باید انجام دهد و طرف مقابل بر اساس آن باید به چه تدابیری عمل کند. پس اینکه چطور این تدابیر را در برنامه زمانبندی با یکدیگر هماهنگ کنیم، به خودی خود امری دشوار است.
مایکل مان: واقعیت در اتاق مذاکرات است نه در رسانهها
همزمان با اظهار نظرهای مقامات ایران و آمریکا، رسانههای غربی نیز که از ابتدای مذاکرات به فضاسازی در جهت تضعیف تیم مذاکرهکننده ایرانی مشغولند بار دیگر در اخباری مدعی شدهاند که ایران با کاهش تعداد سانتریفیوژها موافقت کرده است، اما این بار سخنگوی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا بود که به این شایعات واکنش نشان داد و گفت: واقعیت آن چیزی است که در اتاق مذاکرات مطرح میشود و این اخبار فقط گمانهزنی رسانهها هستند.
به گزارش ایرنا، مایکل مان گفت: مسائل حساس و اصلی مانند موضوع غنیسازی اورانیوم، مجتمع فردو و مجتمع اراک وجود دارد و ایرانیها نیز خواهان رفع فوری تحریمها هستند و نمیخواهند این تحریمها بعد از یک برهه زمانی برداشته شود.
سخنگوی اشتون درباره مطالب رسانهها به نقل از دیپلماتهای غربی مبنی بر موافقت ایران با کاهش تعداد سانتریفیوژها به حدود 9400 دستگاه گفت: همه آنچه رسانهها میگویند گمانهزنی است که چه بسا واقعیت نداشته باشد. واقعیت در اتاق مذاکرات است.
وی گفت: شش کشور مصمم به دستیابی به توافقی هستند که همگان و ایران را راضی کند.مایکل مان در مصاحبه با شبکه العالم تاکید کرد: سفر جان کری وزیر خارجه آمریکا به وین باعث پیشبرد مذاکرات هستهای بویژه بین محمدجواد ظریف وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران و کاترین اشتون همتای اروپایی وی شد.
مایکل مان خاطرنشان کرد: پیشرفتها بویژه در مذاکراتی بود که بعد از ظهر دوشنبه بین ظریف و اشتون برگزار شد.
وی درباره امکان دستیابی به توافقنامه نهایی فراگیر بین ایران و گروه 1+5 تا روز بیستم جولای (بیستونهم تیر)، اظهار کرد: این از امور دشواری است که نمیتوان با وجود این اختلافات و شکاف موجود بین دو طرف درباره آن اظهار نظر کرد.
ظریف: ممکن است زمان مذاکرات تمدید شود
وزیر امور خارجه کشورمان در نشستی خبری که عصر دیروز داشت تاکید کرد که ایران آماده است تا به همه نگرانیها بپردازد.ظریف گفت: نمیخواهیم برای رسیدن به توافق از تاریخ بیستم جولای (بیستونهم تیر) فراتر برویم ولی گریزی از آن نیست و ممکن است این تاریخ تمدید شود هر چند مهلت واقعی ضربالاجل بیستوپنجم نوامبر (چهارم آذر) است.
وزیر خارجه گفت: ایران آماده است تا تضمین دهد تمام فعالیتهای هستهای اش صلحآمیز است و تا یکشنبه آینده (20 جولای) به مذاکرات ادامه میدهیم تا ببینیم چه پیشرفتی در مذاکرات حاصل خواهد شد.ظریف با اشاره به مذاکرات خود با وزیر خارجه آمریکا و وزیران خارجه کشورهای اروپایی افزود: در این مذاکرات، پیشرفت کافی برای ادامه گفت وگوها فراتر از بیستونهم تیر در صورت لزوم، حاصل شد و هیچ زمانی مانند امروز برای رسیدن به راهحل مناسب نیست.
وزیر خارجه ایران ادامه داد: این هفته با آمانو مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی دیدار خواهم داشت تا ببینیم چگونه میتوان روند حل و فصل مسائل فعلی و گذشته را تسریع کرد.
وی گفت: نباید زیاد درباره تعداد سانتریفیوژها نگران باشیم. بایستی روی اهداف واقعی معطوف شد.
ظریف اظهار کرد: به جای کاهش سانتریفیوژها سازوکارهای علمی اثبات شده دیگری وجود دارد تا اطمینان حاصل شود که فعالیتهای هستهای ایران صلحآمیز است و ما میخواهیم ثابت کنیم که برنامه هستهای ایران صلحآمیز است.وزیر خارجه با بیان اینکه اختلافات جدی همچنان باقی مانده است، گفت: ما راهحلهای مختلفی ارائه کردهایم. ما در مذاکرات اعلام موضع نمیکنیم، راه حلها را ارائه میکنیم. مواضع را میشود برای هم ایمیل کرد. من سعی کردم راهحلها را بدون اینکه از طریق رسانهها مذاکره کنم، ارائه دهم.
وی ادامه داد: این تمایل را در 6 قدرت دیگر مشاهده کردهام که زمان بیشتری برای گفتوگوی هستهای اختصاص دهند.
ظریف گفت: اگر طرف مقابل به جای تصمیمگیری به مذاکره بپردازد به نتیجه میرسیم. در روزهای گذشته دیدم که طرفها آمادگی شنیدن دارند.
وی با اشاره به پیشرفت در روند تنظیم متن توافق جامع گفت: تا آنجایی که ممکن بوده پرانتزهای متن حذف شده و الان به توافق و تصمیمگیری سیاسی نیاز است و مشخص کردهایم که تحریمها باید بهطور کامل لغو شوند.