در زمان بروز حوادث و اتفاقات ناگوار در کشور گسترش شایعات از کانال‌های غیررسمی موجب می‌شود افراد نتوانند اخبار درست را از نادرست تشخیص دهند بنابراین هر کدام از ما به عنوان کاربران فضای مجازی باید در بازنشر اخبار دقت کافی داشته باشیم.

به گزارش خبرگزاری فارس از تبریز، در پی اقدام تروریستی در ساختمان اداری مجلس شورای اسلامی و حرم مطهر امام خمینی (ره) گمانه‌زنی‌ها، حرف و حدیث‌ها و بحث‌های زیادی در میان عموم مردم صورت می‌گیرد.

اقدام تروریستی که با حضور نیروهای نظامی وامنیتی تحت کنترل در آمد و مهاجمان تکفیری تروریست به هلاکت رسیدند.
بعد از این اقدام تروریستی مردم و عموم شهروندان به دنبال کسب اطلاعات گوناگون از مجاری رسمی و شبکه‌های داخلی ملی بودند تا صحت و سقم اخبار وصول شده را بررسی کرده و یک جریان فکری سالم و هدفمند را طراحی کنند.
نکته‌ای که نباید فراموش کنیم، اینکه بعد از وقوع حوادث تروریستی یا حوادث مشابه افرادی که اطلاع کافی در این زمینه ندارند اخبار غیرواقعی را در جامعه نشر می‌دهند و به نوعی در صدد ایجاد آسیب‌ها و بحران‌های روانی در سطح جامعه هستند.
این موضوع همان مسئله‌ای است که کارشناسان ارشد رسانه و ارتباطات از آن به عنوان شایعه نام می‌برند.
شایعه‌ها مطالب درست یا نادرستی هستند که باعث اختلاف در سیستم ارتباطی می‌شوند و با گسترش دامنه‌ آن اجازه نمی‌دهند که عموم شهروندان شایعه را از مطالب درست و واقعی تفکیک کنند چراکه جایگاه شایعه و مرکز شیوع آن به خوبی مشخص نمی‌شود.
شایعه‌ها به شدت و به سرعت شتاب می‌گیرند ودر کمترین زمان باعث بی‌اعتمادی عمومی و مبانی اطلاع‌رسانی رسمی می‌شوند.
کارشناسان رسانه معتقدند شایعه دو بعد و دو شرط اصلی دارد. بعد اول ابهام و بعد دوم اهمیت است،
هرچه موضوع با اهمیت‌تر باشد، دامنه نفوذ و شدت انتشار آن افزایش می‌یابد و هرقدر موضوع برای مردم دارای ابهام  بوده و زوایای گوناگون آن برای مردم تحلیل و بازنمایی نشود، دامنه ایجاد و انتشار شایعه وسیع‌تر می‌شود.
گسترش و نشر شایعه علاوه براینکه بار روانی جامعه را افزایش می‌دهد، موجب بروز تنش در میان شهروندان می‌شود و از آن جایی که شایعه ساختار متمرکز نداشته و منبع اصلی انتشار آن مشخص نیست بنابراین موجب دو دستگی و تشتت در میان افکار عمومی می‌شود.
هرچند با وجود گوشی‌های هوشمند و دسترسی آحاد شهروندان به انواع رسانه‌های مختلف شبکه‌های اجتماعی و از همه مهمتر پیام‌رسان  تلگرام نمی‌توان از انتشار شایعات جلوگیری کرد ولی مطمئناً می‌توان با انواع آموزش‌های رسانه‌ای به کاربران فضای مجازی نسبت به انتشار بی‌قید و بند اخبار غیرواقعی و شایعاتی که قوه تشخیص را از مخاطبان می‌گیرند، هشدار داد و آنان را در مدیریت اخبار باز نشر شده و عواقب آن در فضای مجازی آگاه کرد.
از آن جایی که حوادث تروریستی دارای ابهامات زیادی در میان مردم است، برای همین شایعات، اخبار مبالغه‌آمیز و غیرواقعی از افراد به صورت سلسله‌وار به هم دیگر ارسال می‌شود و برخی اوقات حجم این شایعات به حدی زیاد می‌شود که رسانه‌های رسمی مجبور می‌شوند آنها را تائید یا تکذیب کنند .
زمانی که چنین حوادثی بروز می‌کند، احساس ناامنی  در میان عموم مردم افزایش می‌یابد می‌توان گفت اضطراب و استرس عمومی نیز به گسترش شایعات دامن می‌زند و زمانی که مردم به ثبات نسبی احساس امنیت  می‌رسند حجم این شایعات کاهش می‌یابد .
در بروز چنین حوادث تروریستی که باعث رعب و وحشت عمومی در سراسر کشور می‌شود، بدون شک تشکیل یک ستاد اطلاع‌رسانی و آگاهی‌بخشی بحران بیش از پیش ضروری به نظر می‌رسد تا در بروز چنین حوادثی اخبار آن از طریق یک کانال واحد به تمام رسانه‌ها ارسال شود تا از انتشار اخبار غیرواقعی ممانعت شود .
می توان با تشکیل کمیته مقابله با شایعات در نهادهای حاکمیتی آثار مخرب شایعات را به حداقل رساند اما ریشه‌کن کردن کامل شایعات غیرممکن است.
به اعتقاد کارشناسان رسانه و ارتباطات باید ژورنالیسم بحران ایجاد شود و خبرنگارانی که در این حوزه فعالند، آموزش داده شوند تا آنها در زمان بروز حوادث این چنینی مدیریت اخبار را بر عهده بگیرند و لحظه به لحظه این حوادث را تحلیل و بررسی کنند تا اعتبار منبع رسانه‌ها همچنان حفظ شود .
در بروز چنین حوادثی، کانال‌های خبری فضای مجازی جریان خبر را در دست می‌گیرند اما انتظار می‌رود رسانه ملی با تحلیل‌های آنلاین و به موقع و استفاده از کارشناسان خبره و تحلیل‌گران سیاسی به ابعاد مهم حوادث این چنینی بپردازد  تا در سپهر اطلاع‌رسانی جهانی و در مقابل جریان غیررسمی اخبار عقب نماند بلکه با اتخاذ راهکارهای مناسب اخبار منتشر شده را مدیریت و هدایت کند.

هر کدام از شهروندان باید بدانند که نیروهای نظامی و انتظامی جانشان را در کف دستانشان گرفته‌اند تا ما شهروندان زندگی آرامی داشته باشیم و امنیت ما تامین شود بنابراین باید با درک این موضوع مهم از هرگونه پخش شایعات و اخبار نادرست پرهیز کنیم تا بار روانی جامعه روز به روز کاهش یابد .
هر کدام از ما شهروندان به عنوان یک کاربر فضای مجازی، باید دقت کنیم و هوشمندانه عمل کنیم چرا که بازنشر بی‌هدف و کورکورانه اخبار نادرست و بدون تحقیق و پشتوانه به معضل مهمی تبدیل می‌شود که احساس ناامنی در جامعه را افزایش می‌دهد .
بنابراین هر کدام از ما باید نسبت به صحت و سقم اخبار ارسالی به همدیگر دقت کنیم .

نگارنده: معصومه درخشان